Chương 49: Bản Khê huyết tế

Lạc Thiên không đưa người đàn bà họ Lò vào Anh Linh Điện. Hắn đưa thị vào gian nhà ngang phía Tây Thái Miếu, nơi Lễ bộ vẫn dùng làm chỗ cất tế khí. Đào nương bưng tới một bát cháo nóng, một đĩa muối vừng. Người đàn bà nhìn bát cháo hồi lâu, rồi mới dám cầm lên, hai tay run tới mức cháo sóng sánh ra ngoài. Thị ăn rất chậm. Ăn từng thìa nhỏ, như sợ ăn nhanh quá thì bát cháo sẽ hết. Trạng Quỳnh ngồi ở góc phòng, quạt khép hờ trên đầu gối, không nói gì. Ngoài cửa, hai người lính trong số mười người Sẹo để lại đứng im trong bóng tối. Ăn xong, người đàn bà đặt bát xuống, lau miệng bằng vạt áo chàm, rồi quỳ xuống nền gạch, dập đầu ba cái. – Đứng lên. – Lạc Thiên nói. – Ngồi mà kể. Thị không dám ngồi. Thị quỳ, hai tay đặt trên đầu gối, lưng thẳng, mắt nhìn xuống đất. Giọng thị lơ lớ, chậm, có những chữ phải dừng lại nghĩ rất lâu mới tìm ra tiếng Kinh để nói. Thị tên là Lò Thị Hiên, người Bản Khê. * * * Bản Khê là một bản nhỏ nằm sâu trong núi miền Tây Nam, cách kinh thành hai mươi ngày đi bộ. Chừng sáu chục nóc nhà sàn, ba trăm người, dựng dọc theo một con suối lớn chảy ra từ khe núi. Người Bản Khê trồng lúa nương, săn thú, dệt vải, đổi muối với người dưới xuôi mỗi năm hai lần. Trên sườn núi phía sau bản, có một ngôi miếu cổ. – Miếu thờ thần núi. – Lò Thị Hiên nói. – Từ đời ông bà dân phụ, đời ông bà của ông bà dân phụ, đã có. Người già nói, thần núi giữ cho bản không bị lở đất, không bị lũ quét. Mùng một, ngày rằm, cả bản lên miếu thắp hương. Mỗi năm, đầu vụ gieo lúa, giết một con lợn cúng thần. Thị dừng lại một lúc. – Mười hai năm trước, có một đêm mưa rất to. Sét đánh trúng cây đa cổ trước cửa miếu, cháy cả đêm. Sáng hôm sau, người trong bản lên xem, thấy cửa miếu bị phá, bài vị thần núi bị ném xuống đất, vỡ làm đôi. Sau miếu, chỗ vách đá, có một cái hang mới sụt ra, sâu hoắm, tối om, gió trong hang thổi ra lạnh buốt, tanh như mùi máu. Trạng Quỳnh ngẩng đầu lên. – Từ đó, – Lò Thị Hiên nói tiếp, giọng mỗi lúc một nhỏ, – bản có chuyện. Trâu bò chết không rõ vì sao, xác khô như que củi. Trẻ con đi lấy củi trên núi, mất tích. Tháng thứ ba, trưởng bản đêm nằm mơ, thấy một giọng nói từ trong hang vọng ra. Giọng ấy nói, nó là thần núi mới. Muốn bản yên, mỗi năm phải cúng nó một con trâu đen. – Cúng rồi, có yên không? – Lạc Thiên hỏi. – Yên được một năm. – Thị đáp. – Năm sau, nó đòi hai con. Năm sau nữa, nó đòi một con trâu với một đứa trẻ. Gian nhà lặng đi. – Năm ấy, trưởng bản không chịu. – Lò Thị Hiên nói. – Đêm ấy, lở đất. Ba nóc nhà dưới chân núi bị vùi. Mười bốn người chết. Sáng ra, trên vách đá trước cửa hang, có vết máu viết thành chữ. Không ai trong bản đọc được chữ ấy. Nhưng ai cũng hiểu. Thị ngừng lại, thở dốc, như đang kể lại một cơn ác mộng. – Từ đó, mỗi năm một lần, đêm mùng năm tháng Tư, bản chọn một người, trai hay gái, từ mười hai tới mười sáu tuổi. Người được chọn, tắm rửa sạch sẽ, mặc áo mới, đeo vòng bạc, đưa lên miếu từ lúc chạng vạng, để một mình trong miếu. Cả bản đóng cửa, không ai được ra ngoài. Sáng hôm sau lên, trong miếu không còn ai. Chỉ còn vòng bạc, rơi ở cửa hang. Mùng một, ngày rằm, cả bản vẫn lên miếu thắp hương. Không ai dám bỏ. – Tám năm. – Trạng Quỳnh khẽ nói. – Tám người. – Tám người. – Lò Thị Hiên gật đầu. – Người thứ sáu, là cháu gái nhà chồng dân phụ. * * * Chồng thị tên là Lò Văn Pằn, thợ săn giỏi nhất Bản Khê, bắn nỏ trăm phát trăm trúng. Ba năm trước, đêm mùng năm tháng Tư, đứa cháu gái mười bốn tuổi của y bị đưa lên miếu. Lò Văn Pằn không chịu. Y lén vác nỏ, mang theo mười hai mũi tên tẩm thuốc độc lá cây rừng, thứ độc thợ săn Bản Khê vẫn dùng để bắn gấu, lẻn lên núi từ lúc trời chưa tối. – Đêm ấy, dân phụ nằm trong nhà, nghe thấy trên núi có tiếng hét. – Thị nói, giọng khàn đặc. – Tiếng hét của chồng dân phụ. Rồi có một tiếng rống. Không phải tiếng người, không phải tiếng hổ, không phải tiếng gấu. Dân phụ sống bốn mươi năm trong núi, chưa từng nghe tiếng gì như thế. Rồi im. – Sáng hôm sau? – Sáng hôm sau, dân phụ lên miếu. – Lò Thị Hiên cúi đầu thấp hơn nữa. – Cháu gái không còn. Chồng dân phụ cũng không còn. Ở cửa hang, chỉ có cây nỏ của y, gãy làm ba khúc, dây nỏ đứt. Mười hai mũi tên, rơi vãi khắp nền đá. Có ba mũi, đầu tên dính máu. Máu màu đen. Thị im lặng một lúc lâu. – Dân phụ nhặt vòng bạc của cháu gái. Nhặt cả chiếc vòng đồng chồng dân phụ vẫn đeo ở cổ tay. Vòng đồng bị bóp méo, như bị một bàn tay rất to bóp lại. Lạc Thiên không nói gì. Hắn nhìn người đàn bà áo chàm đang quỳ trên nền gạch, nhìn hai bàn chân nứt nẻ của thị, nhìn đôi mắt đã không còn nước mắt để khóc. – Năm nay, – hắn hỏi, rất khẽ, – tới lượt ai? Lò Thị Hiên ngẩng lên. Đôi mắt khô khốc ấy, lần đầu tiên từ lúc bước vào, ướt đẫm. – Con gái dân phụ. – Thị nói. – Tên là Ẻn. Mười ba tuổi. * * * Thị kể tiếp, đứt quãng. Đầu tháng Giêng, trưởng bản bốc thăm, như mọi năm. Bốc trúng tên con gái thị. Thị quỳ trước nhà trưởng bản ba ngày ba đêm, xin đổi người khác, xin đổi mình. Trưởng bản nói, ông miếu chỉ nhận người từ mười hai tới mười sáu tuổi. Thị xin đem con chạy trốn. Người trong bản giữ đứa bé lại, nhốt trong nhà trưởng bản. Không phải vì ác. Là vì sợ. Năm nào có người trốn, năm ấy lở đất. Thị xuống châu, xin quan châu cứu. Quan châu nghe xong, cho người đánh thị hai mươi roi, đuổi ra ngoài, nói thị bịa chuyện, làm loạn lòng dân. Thị nghe người ta nói, quan châu mỗi năm cũng sai người lên Bản Khê thắp hương, cầu ông miếu phù hộ cho mình. Thị không còn ai để xin. Nên thị đi. – Dọc đường, dân phụ nghe người buôn muối nói, trong kinh thành có một vị tam hoàng tử mười tám tuổi, giữ được thành, đuổi được giặc, nay có lẽ đã lên làm vua. – Thị nói. – Người ta nói, vị ấy không ăn thịt dân, không đánh dân. Dân phụ không tin. Nhưng dân phụ không còn chỗ nào để tin nữa. Thị đi bộ hai mươi ngày. Qua núi, qua rừng, qua những làng bị giặc đốt. Tới kinh thành, không biết đi đâu, không biết gặp ai. Thị ngồi ở dãy lều chân tường Đông, ngày nào cũng tới cổng Thái Miếu, nhìn người ta gửi nhang. Thị không dám tới gần. Cho tới một hôm, thị thấy trước cổng Thái Miếu có mấy ông thư lại ngồi viết thẻ, thị mới dám tới nhờ viết một mảnh giấy, bỏ vào chum nhang. – Dân phụ không biết bệ hạ có đọc không. – Thị nói. – Dân phụ chỉ nghĩ, bỏ vào đó, là đã gửi. Lạc Thiên rút trong ngực áo ra một mảnh giấy nhỏ, nét chữ run run của một thư lại già. Hắn đặt nó lên nền gạch, trước mặt người đàn bà. – Ta đã đọc. – Hắn nói. Lò Thị Hiên nhìn mảnh giấy. Thị không biết chữ. Nhưng thị nhận ra mảnh giấy ấy, nhận ra vết gấp, nhận ra vết mực nhòe ở góc, chỗ nước mắt thị rơi xuống khi người thư lại đọc lại cho thị nghe. Thị cúi xuống, áp trán lên mảnh giấy, vai rung lên bần bật. Một lúc sau, thị mới ngồi dậy, run run tháo một bọc vải nhỏ buộc chặt bên hông, mở ra, đặt lên nền gạch. Trong bọc vải là hai chiếc vòng. Một chiếc vòng bạc nhỏ, chạm hoa văn hình con chim, của đứa cháu gái. Một chiếc vòng đồng to, của Lò Văn Pằn. Chiếc vòng đồng dẹt lại, như bị kẹp giữa hai phiến đá. Cao Lỗ và Yết Kiêu đã tới từ lúc nào, đứng lặng ở ngưỡng cửa, nghe từ nửa chừng câu chuyện. Cao Lỗ chống gậy bước vào, ngồi xổm xuống, nhặt chiếc vòng đồng lên, xoay đi xoay lại dưới ánh đèn dầu. Trên mặt vòng, có bốn vết lõm sâu, cách đều nhau, mỗi vết to bằng đầu ngón chân cái. Mặt bên kia, một vết lõm nữa, to hơn. – Năm ngón. – Lão già lẩm bẩm. – Bốn ngón một bên, ngón cái một bên. Bóp một lần, là dẹt. – Lão ướm ngón tay gầy guộc của mình vào một vết lõm, đầu ngón tay lão lọt thỏm, hai bên còn thừa. – Mỗi ngón tay, to gấp đôi ngón tay người. Lão lật chiếc vòng lại. Ở mặt trong, bám một vệt khô đen như nhựa thông. Lão cạo thử bằng móng tay, đưa lên mũi ngửi, rồi nhăn mặt. – Không phải máu người. Máu người khô thì nâu. Thứ này khô rồi vẫn đen, vẫn tanh. – Tên tẩm độc bắn gấu, trúng ba mũi mà không chết. – Yết Kiêu nói khẽ sau lưng lão. – Còn bóp được vòng đồng, còn đem được người đi. Không ai nói thêm gì. Lò Thị Hiên nhìn chiếc vòng đồng méo xệch trong tay ông già, rồi cúi đầu xuống, im lặng. Thị đã nhìn chiếc vòng ấy ba năm. Thị biết rõ hơn ai hết, bàn tay đã bóp nó to tới mức nào. * * * Người đàn bà được Đào nương đưa đi nghỉ. Cao Lỗ ôm chiếc vòng đồng về xưởng, nói phải xem kỹ dưới ánh sáng ban ngày. Yết Kiêu theo lão ra. Trong gian nhà ngang, chỉ còn lại Lạc Thiên và Trạng Quỳnh. Rất lâu, không ai nói gì. – Chằn tinh. – Cuối cùng Trạng Quỳnh lên tiếng, giọng khô khốc. – Ở chỗ tại hạ, người ta gọi thứ ấy là chằn tinh. Trong chuyện kể, nó ở trong hang sau miếu, mỗi năm bắt dân nộp một người. Chuyện ấy, bà nội tại hạ kể cho tại hạ nghe từ năm tại hạ lên năm. – Trong chuyện, ai giết được nó? – Một chàng tiều phu mồ côi, tên là Thạch Sanh. – Trạng Quỳnh đáp. – Bị kẻ kết nghĩa anh em lừa, đem đi nộp mạng thay. Đêm ấy, chàng ngồi trong miếu một mình, cầm một chiếc búa đốn củi, đợi chằn tinh tới. Rồi giết nó. Trong miếu, còn nhặt được một bộ cung tên bằng vàng. Y cười khổ. – Nhưng Thạch Sanh ở trong chuyện kể. Tại hạ cũng ở trong chuyện kể. Cái trống của bệ hạ gọi được tại hạ ra, chưa chắc đã gọi được chàng tiều phu ấy ra. Lạc Thiên không đáp. Hắn đang tính. Đêm mùng năm tháng Tư. Từ kinh thành tới Bản Khê, đi bộ hai mươi ngày, đi ngựa đường núi, nhanh nhất cũng bảy tám ngày. Hôm nay là mười bốn tháng Ba. Còn hai mươi mốt ngày. Mà mùng chín tháng Tư, bốn anh linh có tên sẽ bắt đầu mờ dần. Mùng năm tháng Tư. Mùng chín tháng Tư. Cách nhau bốn ngày. Hắn ngẩng lên, nhìn Trạng Quỳnh. Trạng Quỳnh cũng đang nhìn hắn. – Một nơi ở ngoài kinh thành, – Lạc Thiên chậm rãi nói, nhắc lại lời Trạng Quỳnh ban nãy, trong Anh Linh Điện. – Đủ xa, để sợi dây kéo dài, kẻ kia khó lần theo. Một nơi mà dân ở đó, sáng mùng một, ngày rằm, cả bản lên miếu thắp hương, mười mấy năm nay chưa bỏ lần nào. – Chỉ là, – Trạng Quỳnh tiếp lời, – họ thắp hương vì sợ, không phải vì thương. Và hương ấy, đang chảy vào miệng một con quái vật. – Nếu con quái vật ấy chết. – Nếu con quái vật ấy chết, – Trạng Quỳnh nói, giọng chợt run lên, – thì ba trăm người Bản Khê sẽ nợ người giết nó một ơn cứu mạng. Đời đời không quên. Họ sẽ dựng lại miếu. Nhưng lần này, trong miếu, không thờ thần núi, cũng không thờ chằn tinh. Y không nói hết câu. Không cần nói hết. Lạc Thiên đứng dậy, đi tới bên cửa sổ. Ngoài kia, trăng mười bốn đã gần tròn, treo trên nóc Thái Miếu, soi xuống mái ngói rêu phong một thứ ánh sáng lạnh lẽo. Hắn nghĩ tới một đứa bé gái mười ba tuổi tên là Ẻn, đang bị nhốt trong nhà trưởng bản, cách đây hai mươi ngày đường. Hắn nghĩ tới người đàn bà áo chàm đi bộ hai mươi ngày để bỏ một mảnh giấy vào chum nhang. Hắn nghĩ tới bốn tấm bài vị nhỏ và một tấm bài vị dài không tên. Hắn nghĩ tới mười lăm vạch khắc trên cột đá. Hắn không phân biệt được, trong lòng mình lúc này, thứ nào nặng hơn. Muốn cứu đứa bé gái ấy, vì nó là một đứa bé gái. Hay muốn cứu đứa bé gái ấy, vì ngôi miếu ở Bản Khê có thể cứu được bốn người trong Anh Linh Điện. – Tiên sinh. – Hắn nói, không quay đầu lại. – Nếu ta đi Bản Khê vì ngôi đền, thì có khác gì con chằn tinh kia, đi Bản Khê vì hương hỏa? Trạng Quỳnh lặng đi một hồi. – Khác. – Cuối cùng y nói. – Chằn tinh ăn người để có hương. Bệ hạ cứu người, rồi mới có hương. Hương ấy dân thắp hay không, là việc của dân. Bệ hạ không đòi. Y đứng dậy, đi tới đứng cạnh Lạc Thiên, cùng nhìn lên vầng trăng mười bốn. – Còn nếu bệ hạ vẫn thấy khó chịu, – y nói, giọng lại nhẹ nhàng như cũ, – thì cứ khó chịu đi. Vua mà không biết khó chịu khi tính toán trên mạng người, mới đáng sợ. Lạc Thiên không đáp. Hắn chỉ nhìn vầng trăng, rất lâu. Rồi hắn quay lại. – Mai là rằm. – Hắn nói. – Gọi Phan Trung, Vũ Thành, cả Cao lão với Yết Kiêu. Sáng mai, bàn chuyện Bản Khê.
Chương trước Chương tiếp
Chọn chương
Bình luận
Báo lỗi chương
Chỉnh chữ