Chương 352: Gia thư lai quan

Quá trưa mười sáu, gã lính hắn sai về kinh báo tin hôm mười một đã trở lên, đưa cho hắn một ống tre buộc dây gai, ngoài ống là nét chữ của Thanh Vân. Gã lên tới cửa phía Nam lúc mặt trời vừa qua đỉnh đầu, ngựa sùi bọt mép, áo gã bết bụi đỏ tới ngực. Gã không đợi ai dẫn vào. Gã thấy hắn ở chỗ hiên trại bên Đông thì đi thẳng tới, quỳ xuống nền đá, hai tay nâng ống tre lên quá đầu. Hắn cầm lấy. Ống tre còn ấm hơi người, gã đã giắt nó trong ngực áo suốt đường. – Đứng dậy. – Hắn nói. – Kinh thế nào? – Bẩm bệ hạ, kinh yên. – Gã nói, vẫn quỳ. – Tin Ải tới kinh chiều mười ba. Người trong kinh kéo ra chợ Đông, ra trước cổng chỗ đặt Trống, đông lắm. Từ hôm ấy, người ta lại thắp ở đó, tối nào cũng có. Gã kể thêm, đứt quãng, như người còn thở theo nhịp ngựa. Đường từ kinh lên, mấy làng ven quan lộ người ta đã về, đã mở cửa, đã ra đồng. Đi tới đâu cũng có người chặn ngựa gã lại hỏi Ải ra sao. Gã nói Ải còn. Người ta hỏi vua ra sao. Gã nói vua còn. Có một bà cụ ở làng gần bến Đông dúi vào tay gã một gói xôi, bảo mang lên cho vua, mà đi tới ngày thứ hai thì gã đói quá, ăn mất. Gã nói chuyện ấy mà mặt đỏ lên, đầu cúi thấp. Hắn gật. Hắn bảo gã xuống bếp ăn, rồi ngủ. Gã lạy một cái, đứng dậy, đi xiêu xiêu như người còn ngồi trên lưng ngựa. Hắn ngồi xuống bậc hiên, cởi dây gai. Trong ống tre có ba tờ giấy cuộn tròn. Tờ ngoài cùng dài nhất, chữ đều, nhỏ, nét thẳng, không một chỗ sửa. Hắn biết nét chữ ấy. Nàng viết như nàng nói: không thừa chữ nào. Nàng chẳng hỏi hắn bao giờ về. Cũng chẳng hỏi hắn có bị thương không. Nàng kể. Nàng kể kinh trong những ngày Trống vắng: chợ Đông họp lại từ hôm nào, nước sông lên bao nhiêu, kho lương còn bao nhiêu bao, mấy ông quan già đã thôi bàn chuyện dời ra Hoành Châu. Nàng kể những chuyện ấy theo thứ tự, như đọc một tờ sổ. Người ta đã mang thóc giống ra đồng sớm hơn mọi năm mấy ngày. Mấy chiếc thuyền buôn bên kia biển vẫn neo ở bến Đông, không đi, không hỏi gì. Ở Văn Miếu, các sĩ tử từ các châu lên đã bắt đầu tụ lại, ngồi chép sách dưới hiên. Tới một đoạn, nàng viết khác. Nét chữ vẫn đều, mà hắn thấy nàng đã viết chậm hơn. Đêm mùng ba, đêm sau, rồi đêm sau nữa, có một thứ đứng trước ba chiếc chum ở cổng Thái Miếu. Nhang trong chum tắt. Từ đêm mùng sáu, nó không tới nữa. Chỉ thế. Nàng không viết nó trông ra sao. Không viết nàng đã làm gì. Không viết những người lính gác cổng đã làm gì. Ba câu, rồi sang chuyện khác: người ta đã sửa lại mái gian bên Văn Miếu, mưa đầu xuân dột một chỗ. Hắn đọc đoạn ấy hai lần. Lần thứ hai, hắn dừng ở chữ “đêm sau nữa”. Ba đêm. Những đêm ấy hắn còn ở đây, Ải còn bị vây, và đêm giữa, cái đền ngoài vòm với cái đền dưới bản cùng cháy. Đêm mùng sáu, cái thứ ấy thôi tới. Hắn không biết vì sao nó thôi. Nàng cũng không viết vì sao. Tờ thứ hai là của Tô Hiến Thành. Chữ ông to, chậm, mỗi nét như khắc. Ông viết rằng kinh yên, việc triều không có gì gấp, xin bệ hạ đừng vội. Mấy chữ cuối ông gạch dưới một nét. Tờ thứ ba chỉ có một dòng, chữ ngoằn ngoèo, nghiêng, mực đậm nhạt không đều. Hắn đoán là của Quỳnh trước khi đọc. Dòng ấy viết: Tại hạ đã đếm, trong kinh hiện nay số người hỏi khi nào bệ hạ về nhiều hơn số người hỏi giá gạo, xin bệ hạ liệu. Hắn ngồi với ba tờ giấy trên gối. * * * Thứ ấy đã biết đường tới trước cổng. Hắn nghĩ như thế, không cần nghĩ lại. Ba đêm liền, đúng chỗ, đúng giờ người ta đóng cổng. Không phải tình cờ. Từ hôm Trống rời kinh, những sợi dây trong vòng thành không còn gì che. Chúng chụm lại, sáng lên như một ngọn đèn giữa đêm, và cái lạnh kia cứ thế lần theo mà tới. Trống còn ở đây ngày nào thì kinh còn không được che ngày ấy. Còn Ải. Ải vừa thắng. Bên kia đã lui qua cột đá trên đèo, về tận dưới kia, chưa đứng lại được. Lại có người giữ: người áo màu đất, người khổng lồ, lão trấn thủ, lính Ải, lính Vũ Thành. Mà đám kỵ binh không hiệu dưới núi Tây Bắc kia thì không ở phía Ải. Nếu chúng xuống, chúng không xuống qua con đèo này. Chúng sẽ đi đường núi. Đi đường núi xuống tới chợ biên thì từ chợ biên về kinh chỉ có một ngày rưỡi ngựa. Hắn nghĩ tới cái kho trong gian đá. Từ đêm qua, miệng ăn của cái kho lại thêm một người. Thứ chảy vào kho mỗi ngày vẫn chừng ấy. Thứ chảy ra thì nhiều hơn. Hắn cuộn ba tờ giấy lại, bỏ vào ống tre, đứng dậy. * * * Hắn xuống gian đá. Ở ngưỡng, lão già vẫn ngồi quay lưng vào trong, như những bận trước. Thấy hắn, lão nghiêng người cho hắn qua. Lão ngó ống tre trong tay hắn, rồi thôi ngó. Thư nói gì, lão để hắn tự nói. Trong gian, cái Trống nằm yên trên bệ. Hắn không đặt tay lên. Hắn đứng nhìn nó một lúc. Cái túi vải ở vành bên trái đã rỗng, xẹp xuống, dây còn buộc. – Trống nặng bao nhiêu, lão còn nhớ không? – Hắn hỏi. Lão già làm nỏ quay đầu lại. – Bẩm Chủ công, đường dốc thì đặt lên bành con voi. – Lão nói. – Lúc ra vào bành, lúc từ cửa phía Nam vào tới gian này, thì mười tám đôi vai, hai đòn lim. Hắn gật, không nói thêm. Vì sao hắn hỏi, lão già cũng để đó. Lão quay lưng lại như cũ. * * * Chiều, dưới hiên sân, hắn gọi mấy người tới. Người áo màu đất tới trước, dải vải trắng còn quấn ở vai trái. Người áo xanh tới sau, tay vẫn cầm cuộn giấy. Ông tướng già mới tới lên từ cửa phía Nam, giày dính cát, ông vừa ở dưới bến cả buổi. Người cầm giáo dài đứng sau ông một bước. Lão trấn thủ chống gậy đứng ở đầu hiên. Trên mép nóc phía trên, người khổng lồ ngồi, cánh tay gãy treo trước ngực, ngó xuống. Hắn kể ngắn. Thư từ kinh. Ba đêm ở cổng kinh. Đám kỵ binh không hiệu. Hắn hỏi họ: Trống ở lại đây, hay về. Người áo màu đất nói trước. Ông xin ở lại Ải, có Trống hay không có Trống. Ông nói ngắn, như người báo một việc đã quyết. Người áo xanh nói về dân kinh. Ông nói dân kinh thắp ở mấy cái chum trước cổng Thái Miếu vì Trống nằm dưới cái điện sau cổng ấy. Mấy tháng nay Trống đi vắng, dân vẫn thắp, mà thắp như người gửi thư cho người đi xa. Ông nói thế rồi thôi, không nói nên hay không nên. Hắn ngó sang ông tướng già. Ông đứng, hai tay chắp sau lưng, ngó ra khoảng sân. Ông mới tới chưa trọn một ngày. Ông chưa biết những sợi dây, chưa biết cái kho, chưa biết cái lạnh trước cổng kinh là gì. Hắn biết thế. Hắn vẫn hỏi. – Bẩm bệ hạ, thần chưa từng thấy cái Trống ấy đánh. Thần chỉ biết thứ gì giữ được lòng người thì phải để ở chỗ người đông nhất. – Trần Hưng Đạo nói. Không ai nói tiếp. Hắn nghĩ tới người áo màu đất đứng trên nóc sáng mùng mười. Người ấy đọc, cả đồng trống im, mà cái Trống vẫn nằm trong gian đá, không ai đánh. Hắn nghĩ tới lão trấn thủ đã ba mươi năm trên cái cổng này, khi chưa ai ở kinh biết có cái Trống. Mùa thu năm ngoái, Ải đã đứng được mà Trống vẫn nằm dưới địa thất ở kinh. Ải sẽ đứng được khi Trống đi. Còn kinh thì không có ai đọc thơ trên cổng. Ở kinh chỉ có một người đàn bà ra đóng cổng mỗi tối, và ba đêm liền, nàng đã đứng trước một thứ chẳng ai gọi được tên, mà không ai ở đó đứng thay nàng. – Trống về kinh. Ải này, ta để lại cho ông. – Hắn nói. Người áo màu đất cúi đầu, không thấp. – Một tấc, thần cũng không để mất. – Lý Thường Kiệt nói. Trên mép nóc, người khổng lồ ngồi im, không động, chỉ có mắt y chuyển từ hắn sang người áo màu đất, rồi về lại hắn. Y không nói gì. Từ ngày y lên Ải, y nói ít hơn cả cái cổng. Hắn quay sang lão trấn thủ. – Cửa phía Nam, ông cứ để mở như mấy hôm nay. – Hắn nói. – Bẩm, tiểu nhân để mở. – Lão nói. Tin Trống về kinh đi quanh sân nhanh hơn người ta đi. Hắn thấy nó đi: từ hiên ra dãy bếp, từ dãy bếp lên mặt tường, từ mặt tường xuống chân vòm. Mấy người lính Ải già đứng lại, ngó về phía gian đá, rồi ngó nhau. Không ai nói gì to. Một gã lính Vũ Thành trẻ ngồi xuống bậc, cởi mũ, gãi đầu, tựa hồ vừa nghe bảo nhà mình sắp vắng một người. Lão trấn thủ chống gậy đi một vòng sân, dừng ở chỗ này một chút, chỗ kia một chút, nói mấy câu nhỏ. Hắn không nghe lão nói gì. Mà lão đi tới đâu, người ta lại đứng thẳng lên ở đó. Tan hiên, hắn sai lấy giấy bút. Hắn ngồi ngay trên bậc mà viết, giấy kê lên đầu gối. Hắn không giỏi chữ như người áo xanh, cũng không đều tay như nàng. Hắn viết ba dòng. Rạng mười chín, Trống xuống bến. Thuyền xuôi, chừng ba ngày tới kinh. Ở nhà, đóng cổng sớm. Hắn đọc lại, thấy dòng cuối cụt quá, muốn viết thêm một câu, mà cầm bút lên rồi lại thôi. Nàng đọc ba dòng ấy thì hiểu cả câu hắn không viết. Hắn cuộn tờ giấy, buộc lại vào chính ống tre nàng gửi, đưa cho một người lính Ải biết cưỡi ngựa, bảo đi ngay, đổi ngựa ở trạm. Người áo màu đất hỏi hắn lính Vũ Thành có ở lại không. Hắn bảo ở. Ông hỏi đá hộc ở góc sân có cần chèn lại cửa lớn không. Hắn bảo việc ấy ông quyết. Ông gật, không hỏi thêm câu nào nữa. Từ giờ, những câu ấy ông không còn phải hỏi hắn. Lão già làm nỏ đi lên từ gian đá lúc hắn sắp đứng dậy. Hắn dặn lão tháo luôn cái nỏ lớn ở góc nóc, mang về theo. Lão ngó lên góc nóc, ngó lâu, giống kẻ thợ phải dỡ cái nhà chính tay mình dựng. Đoạn lão gật. * * * Gần chạng vạng, hắn xuống bến một mình. Hắn không xuống tới bãi cát. Hắn dừng ở chỗ con đường đất ra khỏi hàng tre, đứng đó. Dưới mép nước, người dắt voi đang tắm cho con voi. Gã cởi trần, lội xuống tới thắt lưng, tay cầm một nắm rơm khô, kỳ lên sườn con voi từng vệt dài. Con voi đứng trong nước tới bụng, cái vòi thò xuống, hút một vòi đầy rồi giơ lên, phun ào lên lưng mình. Nước bắn tung, rơi xuống cả đầu cả vai người dắt voi. Gã không tránh. Gã cười, tiếng cười to, thô, vang qua mặt sông. Hắn chưa nghe gã cười bao giờ. Xa hơn, ở mũi chiếc thuyền buộc sát cọc, có hai người ngồi. Người lặn sông ngồi xếp chân trên tấm ván, quay mặt ra sông. Ông tướng già ngồi trên mạn, một chân thõng xuống phía nước. Hai người nói chuyện. Hắn không nghe được gì. Thỉnh thoảng người lặn sông đưa tay về phía xuôi, rồi chỉ xuống mặt nước, rồi lại đưa về phía xuôi. Ông tướng già gật, ngó theo tay y. Hắn không xuống gần. Con voi phun thêm một vòi nữa, rồi chúi đầu xuống nước, chỉ còn cái lưng xám nổi lên như một gò đất giữa sông. Người dắt voi vỗ vào lưng nó, nói gì đó, và nó ngóc đầu lên, nước chảy ròng từ hai tai. Hắn đứng ở đầu bãi tới khi mặt trời khuất sau vách Tây. Những người ấy đã đợi nhau lâu hơn hắn đợi họ. Hắn để họ. Hắn quay lên. * * * Đêm, hắn xuống gian đá lần nữa. Trời đã tối hẳn mà trăng chưa lên. Ngoài sân chỉ có ánh đuốc ở chân tường và mấy đốm lửa bếp đã vùi. Lão già làm nỏ vẫn ở ngưỡng. Lão đã thắp ngọn đèn nhỏ trên bệ. Hắn vào, ngồi xuống cạnh bệ, đặt bàn tay lên mặt Trống. Đồng lạnh. Hắn để tay ở đó. Hắn không gọi ai, không xin gì. Hắn chỉ muốn biết còn bao nhiêu. Từ hôm rằm hắn chưa hỏi. 【Hương Hỏa: 532.】 Một dòng. Hắn đọc nó một lần. Hắn không nói con số ấy ra. Con số ấy là của hắn. Lão già làm nỏ ngồi quay lưng ở ngưỡng, cách mấy bước, không biết dòng gì vừa hiện lên trước mắt hắn. Lão không hỏi, và hắn để yên như thế. Hắn nghĩ tới nàng ở cổng kinh, ba đêm, những đốm nhang tắt từng đốm một. Nàng không viết chữ nào về chuyện mình đã làm gì. Hắn biết nàng đã đứng đó. Nàng là người ra đóng cổng, thì nàng đứng đó. Hắn tính. Hắn không giỏi tính như người đo ruộng, mà hắn tính được chừng này: mỗi ngày kho vơi đi hơn hai chục, cứ vơi thế thì không trụ nổi một tháng. Về kinh, Trống về địa thất, người kinh thắp có khi đông hơn. Có khi cũng không. Điều ấy hắn chưa rõ. Có một điều hắn rõ: ở đây thì không ai đông hơn được. Ngoài cửa, trăng mười sáu đã lên sau vách Đông, ánh sáng nhạt đầu tiên lọt qua ngưỡng, rơi xuống nền đá ngay sau lưng lão già. Hắn nhấc tay khỏi mặt Trống, và bảo Cao Lỗ rạng mười chín buộc lại hai đòn lim, lần này để khiêng nó xuống bến.
Chương trước Chương tiếp
Chọn chương
Bình luận
Báo lỗi chương
Chỉnh chữ