Chạng vạng rằm, hắn đi qua sân Ải, và lần đầu từ ngày lên đây, sân có mùi cơm nếp.
Lão trấn thủ cho nấu một nồi xôi rằm. Gạo nếp người dưới bản mang lên từ sáng, mấy gùi, đổ vào cái chảo lớn nhất của dãy bếp, đồ trên lửa củi từ trưa. Giờ người ta xới ra lá chuối, mỗi người một nắm, nóng, dẻo, thơm. Lính Ải ngồi dưới hiên ăn. Người áo chàm ngồi thành vòng giữa sân. Trên mặt tường chỉ còn mỗi hướng hai người canh, không phải cả hàng như những ngày bị vây. Có người cười. Có người nói chuyện quê. Gã lính trẻ trực bếp bưng lá xôi chạy từ đầu sân tới cuối sân, chân không chạm đất.
Lão trấn thủ chống gậy đi ra từ dãy bếp, tay kia bưng một nắm xôi gói lá, đưa tới trước mặt hắn bằng cả hai tay.
– Bẩm bệ hạ, xôi rằm. Người dưới bản gửi lên. – Lão nói.
Hắn nhận, bóc lá, ăn mấy miếng trong lúc đi. Xôi còn ấm, dẻo, có vị lá chuối. Ngẩng lên, hắn thấy người khổng lồ ngồi ở mép nóc phía Bắc, chỗ y vẫn ngồi suốt những ngày vây, hai đầu gối co lên, một tay cầm cả một tàu lá chuối đầy xôi, ăn từng vốc lớn, chậm, mắt ngó ra đồng trống. Đồng trống giờ chỉ còn trăng.
Mặt trời đã khuất sau vách Tây. Phía Đông, trên vách núi, trăng rằm lên tròn, to, vàng như cái mâm đồng, ngay lúc chút nắng cuối cùng tắt trên đỉnh tường.
Hắn đi xuống gian đá.
Lão già làm nỏ ngồi ở ngưỡng, quay lưng vào trong như những lần trước. Lão nghe tiếng chân hắn, không ngoái lại, chỉ nghiêng tai về phía hắn. Vạt áo ngoài của lão xám một mảng bụi. Hắn để đó.
Hắn bước qua ngưỡng.
Gian đá tối. Trăng còn ở sau vách núi, chỉ có chút ánh lửa bếp ngoài sân hắt vào qua cửa. Trên bệ gỗ lim, cái Trống nằm yên. Mặt đồng sạch, sạch hơn hắn nhớ, những vòng hoa văn hiện lên mờ mờ, nét chim, nét người, nét hươu. Ở giữa, cái vệt sẫm hôm rạng mười vẫn còn.
Hắn ngồi xuống cạnh bệ. Hắn áp lòng bàn tay xuống mặt Trống. Lạnh.
Đêm rằm tháng Ba, hắn ngồi trong gian đá, bàn tay đặt trên mặt Trống, đợi giờ Tý.
Đêm dài. Ngoài sân, tiếng người thưa dần. Có tiếng ai hát một câu, đứt giữa chừng, rồi tiếng cười. Đoạn lặng hẳn. Người ta đi ngủ, những người được ngủ. Trăng lên cao dần, qua khỏi vách núi, và ngoài ngưỡng cửa, mặt sân bạc dần ra.
Hắn đã nghĩ việc đêm nay từ bốn hôm trước, từ lúc ở bến, lúc dòng chữ ấy hiện lên dưới bàn tay hắn trên gỗ mũi thuyền. Hắn nghĩ lại một lượt nữa, lượt sau chót, chậm.
Lượt rằm này, nhận thì có thêm một người. Ít nhất cũng là một người cỡ Hào Kiệt. Một người tốt, có khi rất tốt. Mà chỗ của những người hắn cần nhất thì đã đầy. Sáu chỗ, sáu người. Cái Trống có gọi ra một người cỡ những người kia thì người ấy cũng không vào được. Ba mảnh kia cũng thế. Đủ rồi mà không có chỗ, thì đủ cũng như thiếu.
Bỏ lượt này thì đêm nay ở gian đá không ai tới. Không có ánh sáng. Không có người mới đứng trước mặt hắn, ngó quanh, hỏi đây là đâu. Đổi lại, cái nhà chứa những người ấy rộng thêm.
Hắn không cần nghĩ lâu hơn. Hắn đã chọn từ bốn hôm trước.
Cái hắn nghĩ lâu hơn là ba mảnh.
Hòn đá, lão trấn thủ trao cho hắn ở chân kho dưới bản, trao bằng hai tay, như trao một thứ của nhà mình. Lão giữ cái cổng này ba mươi năm, mà chưa từng biết hòn đá ấy là gì. Mảnh gỗ, hắn tách ra từ tay vịn cái ngai trong điện, chỗ đầu rồng có vệt sẫm, cái ngai hắn ngồi mỗi sáng mà không biết bao đời người đã ngồi trước. Còn mảnh thứ ba, thì là mũi một con thuyền, và có một người đã ngồi trên nó ba đêm, không ai bảo, không rời.
Hắn nghĩ tới người ấy. Nghĩ tới gã dắt voi, hỏi đi hỏi lại mãi một câu không ai đáp. Nghĩ tới người cầm giáo dài, biết cái tên ấy từ lâu mà chưa một lần nhắc. Ba người ấy đã đợi lâu hơn hắn. Đêm nay là đêm của họ, nhiều hơn là của hắn.
Giờ Tý.
Dưới tay hắn, mặt Trống vẫn lạnh. Chỉ có những dòng chữ hiện lên.
【Đinh! Đêm rằm tháng Ba. Lượt triệu hoán Quốc Vận: sẵn sàng. Bảo đảm từ cấp Hào Kiệt trở lên.】
【Anh Linh Điện cấp 4. Nâng lên cấp 5: bỏ lượt triệu hoán Quốc Vận tháng này. Điều kiện: bậc Thịnh — đã đạt.】
Hai dòng. Chỉ hắn thấy.
Dòng thứ hai, tháng trước hắn đã đọc, đã đặt sang một bên. Tháng trước hắn chọn người. Tháng này thì không.
– Bỏ lượt này. – Hắn nói.
Hắn nói không to. Ở ngưỡng, lão già làm nỏ không động.
【Bỏ lượt triệu hoán Quốc Vận tháng Ba.】
【Anh Linh Điện: cấp 4 → cấp 5.】
【Suất Sử Thi trở lên: 6/8. Suất Văn Miếu: 2/4.】
Ba dòng ấy, hắn đọc qua một lượt, không quay lại dòng nào.
Mặt Trống không sáng. Đồng dưới tay hắn không rung, không ấm. Gian đá vẫn tối như trước, chỉ có ánh trăng ngoài ngưỡng. Không có gì thay đổi mà mắt thấy được. Ở một chỗ nào đó mà hắn không chạm tới được, có hai chỗ trống vừa mở ra.
Hắn nhấc tay khỏi mặt Trống.
Ở vành gỗ bên trái, cái túi vải nhỏ buộc vào chốt. Nút buộc chặt, chặt hơn hắn buộc hôm ấy. Hắn phải lần ngón tay một lúc mới tìm được đầu dây.
Hắn cởi cái túi vải buộc ở khung Trống, và hòn đá với mảnh gỗ nằm trong lòng bàn tay hắn, ấm, nặng hơn hắn nhớ.
Hòn đá xám, bằng nắm tay, một mặt còn vệt tro đen. Mảnh gỗ mỏng, sẫm, một mặt còn cái vệt cũ ở đầu rồng. Hai thứ ấy nằm cạnh nhau trong lòng tay hắn, không chạm nhau, mà hắn thấy như chúng biết nhau.
Hắn khép tay lại, đứng dậy.
* * *
Ở ngưỡng, lão già làm nỏ đã quay người lại, ngó hắn.
– Ông ở lại đây. – Hắn nói. – Giữ cái Trống.
– Lão phu giữ. – Lão nói.
Lão không hỏi hắn đi đâu.
Hắn ngó lão một chốc. Lão già ấy đã ngồi ở cái ngưỡng này bao nhiêu lần, quay lưng vào trong, giữ cho hắn một thứ mà lão không bao giờ được thấy hết. Sáng qua lão hỏi hắn một câu, hắn đáp một câu. Đêm nay lão không hỏi gì. Lão đã biết đủ để biết khi nào thì không hỏi.
Hắn lên sân. Sân lặng, ngập trăng. Ở chân cửa phía Nam, có một người đợi sẵn, tay cầm bó đuốc chưa thắp, cây giáo dài dựng bên cạnh. Người cầm giáo dài. Hắn không gọi y. Y đợi ở đấy bao lâu rồi, hắn không rõ. Thấy hắn, y thắp đuốc, cầm giáo lên, đi trước hắn ba bước.
Hắn chưa nói với y đêm nay đi đâu, đi làm gì. Bốn hôm nay hắn chưa nói với ai. Mà y không chờ hắn chỉ đường. Qua cửa, y rẽ thẳng xuống con dốc phía bến, không ngoái lại hỏi lấy một lần. Hắn đi sau y, ngó cái lưng y, cái vai phải đã lành, cây giáo dựng thẳng. Có những điều người ta không cần nghe ai nói mới biết. Đêm nay y biết.
Cửa phía Nam mở. Từ hôm chôn lão tướng, cửa ấy đêm nào cũng để mở.
Con dốc nằm dưới trăng, trắng, rõ từng hòn đá. Trăng tròn đã lên tới đỉnh đầu, không còn bóng nào ngả dài. Bó đuốc không cần, mà người cầm giáo dài vẫn cầm, ngọn lửa vàng đỏ nhỏ bé lọt thỏm giữa cái sáng bạc mênh mông.
Họ đi qua bãi đất. Bốn nấm đất nằm đó, nấm mới đã cao hơn, đắp thêm, mấy chân nhang mới cắm, tàn từ chạng vạng. Hắn không dừng. Người cầm giáo dài đi ngang nấm mới, chậm lại một nhịp, rồi đi tiếp.
Xuống dốc. Qua bìa bản.
Bản đã có người. Những mái gianh dưới trăng, những bờ rào, những gốc cau. Nhà nào cũng đã tắt lửa, trừ một nhà ở đầu ngõ, bếp còn đỏ than qua khe vách. Lúc hắn đi ngang, có một người đứng trong khung cửa nhà ấy. Một người đàn ông, áo ngắn, tay còn vịn vào cánh cửa. Người ấy thấy hắn, thấy người cầm đuốc, thấy cây giáo. Người ấy không bước ra. Không gọi. Chỉ đứng trong cửa, ngó theo.
Lối đất chạy giữa hai hàng tre tối hơn, trăng chỉ lọt xuống từng đốm qua kẽ lá. Đuốc lúc này mới có việc. Hết hàng tre thì bãi cát mở ra, trắng xóa dưới trăng, và sông.
Sông bạc. Cả mặt nước loang loáng ánh trăng, từ bờ này tới bờ kia, trôi chậm, không một gợn sóng lớn. Gió sông rất nhẹ, mát, chỉ đủ lay mấy ngọn lau.
Trên bãi cát, con voi đứng dậy trước.
Nó nằm cạnh người dắt voi, và nó đứng dậy khi hắn còn ở đầu bãi, chậm, từng chân một, cái khối thân to đen sẫm dưới trăng. Người dắt voi đứng dậy sau nó, cây côn trong tay, quay mặt về phía hắn. Gã không bước tới. Gã đặt một bàn tay lên vòi con voi, như để giữ nó lại, mà con voi không định đi đâu. Hai cái tai to quạt chậm. Cả người lẫn voi đứng im trên cát, ngó hắn.
Chiếc thuyền vẫn nằm sát cọc, mũi ngoảnh ra sông, chỗ nước đã sâu. Ở mũi, người lặn sông đã đứng sẵn trên tấm ván.
Y thấy hắn. Y không chờ hắn tới gần. Y bước qua mạn, thả mình xuống nước, nhẹ, gần như không tiếng động, đứng cạnh mũi thuyền, phía ngoài, nước ngang ngực. Một tay y bám mạn. Y ngẩng lên, ngó hắn.
Người cầm giáo dài dừng lại ở mép nước, cắm cán đuốc xuống cát.
Hắn đi xuống nước.
Nước lạnh. Lạnh hơn hắn tưởng, lạnh buốt từ chân lên. Ánh trăng vỡ ra quanh chân hắn thành từng mảnh bạc, lắc lư, rồi lại liền vào nhau sau lưng hắn. Hắn lội ra, nước lên tới gối, tới đùi, tới thắt lưng. Đáy cát dưới chân mềm, lún. Hắn tới mũi thuyền. Tấm ván mũi ngang ngực hắn, ướt một vệt chỗ người lặn sông vừa bước qua.
Ở mũi thuyền, hắn đặt hai mảnh lên tấm ván chỗ người lặn sông đã ngồi ba đêm, rạch lại vết cũ trên lòng bàn tay trái, và để máu nhỏ xuống cả ba.
Hòn đá và mảnh gỗ nằm trên ván, cạnh nhau, dưới trăng. Mảnh thứ ba là chính tấm ván ấy, chính gỗ mũi thuyền ấy. Con dao nhỏ hắn rút ra từ thắt lưng, con dao hắn đã dùng hôm rạng mười. Lưỡi dao theo đường đỏ mảnh đã liền da, mở nó ra lại. Đau. Đau sắc, nhanh, rồi âm ỉ. Hắn nghiêng bàn tay. Những giọt đầu rơi xuống hòn đá, đọng lại trên mặt đá. Hắn dịch tay. Giọt sau rơi xuống mảnh gỗ, thấm vào thớ. Hắn úp cả lòng bàn tay xuống tấm ván, giữa hai mảnh, ấn xuống.
Gỗ dưới tay hắn ấm lên.
Cạnh hắn, dưới nước, người lặn sông không thở mạnh. Hắn nghe được tiếng nước chảy quanh ngực y.
Hắn nhấc tay lên. Hắn lùi lại, một bước, hai bước, quay người, lội vào bờ. Nước rút khỏi thắt lưng, khỏi đùi, khỏi gối. Lên tới bãi cát ướt, hắn đứng lại cạnh người cầm giáo dài, và quay mặt ra sông.
【Đinh! Hồn Ấn 3/3 — triệu hoán chỉ định thành công.】
Trên tấm ván mũi, ở giữa hai mảnh, có cái gì sáng lên. Không phải lửa. Không phải trăng. Một thứ sáng màu cam, sâu, như ánh lửa nhìn qua lớp nước, dâng lên từ chỗ những giọt đỏ đã thấm.
【Cấp bậc: Truyền Thuyết (cam)】
Ánh cam dựng lên thành một khối, cao bằng một người. Trong ấy có một dáng người. Thoạt đầu chỉ là một vệt, rồi đặc lại. Hắn thấy cái dáng ấy đứng, hai chân đặt trên ván, vai rộng, đầu không mũ.
【Anh linh: Trần Hưng Đạo】
Hắn đọc cái tên một lần. Bốn hôm trước hắn đã đọc nó, một mình, dưới bàn tay đặt trên gỗ. Đêm nay hắn đọc nó với một người đang đứng trước mặt, và ba người đang ở quanh hắn trên bãi sông này, những người mà cái tên ấy là của họ trước khi là của hắn. Hắn không nói nó ra. Cái tên ấy, để họ gọi.
【Võ Đạo: Đại Tông Sư (bị trần Quốc Vận giới hạn)】
【Kỹ năng: Hịch Tướng Sĩ, …】
Bên cạnh hắn, người cầm giáo dài đã cầm cây giáo lên tay, mà tay y không vững như thường ngày. Hơi thở y dồn, ngắn. Hắn không quay sang ngó y.
【Tâm nguyện: chưa hiển thị. Ghi chú: ý niệm quá mạnh, Anh Linh Lục ghi được một chữ – “Gốc”.】
Chữ ấy, hắn dừng mắt lâu nhất. Gốc là thứ nằm dưới đất, không ai thấy, mà cái cây đứng được là nhờ nó.
【Anh Linh Điện cấp 5 – suất Sử Thi trở lên: 7/8.】
【Hương Hỏa: 576 → 554. Dự tính cạn: khoảng 25 ngày.】
Dòng cuối, hắn đọc con số sau cùng, con số ngày. Hắn đọc một lần. Việc ấy để mai.
Ánh cam lắng xuống. Trên bãi cát, người dắt voi vẫn đứng cạnh con voi, bàn tay vẫn đặt trên vòi nó, không động. Ánh trăng lại phủ lên mũi thuyền, lên mặt nước, lên tấm ván. Hòn đá và mảnh gỗ vẫn nằm đó, chỗ hắn đặt, đã nguội.
Trên tấm ván mũi thuyền, chỗ máu hắn vừa nhỏ xuống, có một người đứng, và người ấy ngó xuống người lặn sông dưới nước trước khi ngó tới hắn.