Chương 304: Quy trảo khai phong

Giờ Dần rạng rằm, hắn xuống địa thất, Cao Lỗ còn thức bên bệ. Đêm thứ bảy. Bảy đêm nay, mỗi lần hắn xuống, lão già đều ngồi đó, chỗ cũ, lưng dựa vách, cây nỏ ngang đùi, cái lẫy sừng đã tháo ra để bên cạnh. Lão không ngủ trong lúc hắn xuống. Lão có ngủ lúc nào khác không, hắn chưa rõ, cũng chưa từng gặng. Lão đã nói lão ngồi đây bảy đêm, và lão ngồi. Ngọn đèn ở góc đã nhỏ lại, dầu sắp cạn. Người tiều phu ngủ gục trên khúc gỗ ở chân bậc, nghe tiếng chân hắn thì mở mắt, đứng dậy. Hắn bảo ngồi. Gã ngồi xuống, mà không ngủ nữa. Em gái hắn không có ở đây. Đêm qua nàng ngồi sát vách tới gần nửa đêm, rồi hắn bảo nàng lên ngủ. Nàng không cãi. Sáng ra là rằm, Thái Miếu đông người, nàng phải dậy sớm. Lão già ngẩng lên khi hắn tới gần. – Bẩm chủ công. – Lão nói. – Đêm thứ bảy. – Ta biết. Hắn không đi về phía cái hốc ngay. Hắn đi tới bên Trống trước. Bảy đêm nay hắn vẫn xuống, mà chưa đặt tay lên mặt Trống lần nào. Vì sao, hắn không giải thích được. Có lẽ vì hắn muốn để cái Trống yên trong bảy ngày ấy, như người ta để yên một nồi cơm đang ủ, không mở vung. Có lẽ vì hắn không muốn thấy chữ, bất cứ chữ gì, trước khi đủ ngày. Đêm nay đủ ngày. Hắn áp bàn tay xuống Trống. Mặt đồng vẫn lạnh. Những vòng hoa văn quen dưới lòng bàn tay. Ngôi sao ở giữa, những con chim bay quanh, những người đội lông chim, những chiếc thuyền. Hắn không cần ngó cũng biết từng đường. 【Thần khí: Móng Kim Quy — đã khai phong.】 Dòng chữ hiện ra, sáng, đều, rồi đứng yên. Hắn đọc một lần. Hắn rút tay khỏi mặt Trống. – Xong rồi. – Hắn nói. Lão già không đứng dậy ngay. Lão đặt cây nỏ xuống nền đá, cẩn thận, như đặt một đứa trẻ đang ngủ xuống chiếu. Đoạn lão chống tay đứng lên, chậm, như người vừa ngồi quá một mùa. Hắn vòng ra sau bệ, tới trước cái hốc. Hắn quỳ một gối. Trong hốc tối, chiếc móng vẫn nằm ngang, đầu nhọn quay vào vách, như hắn đặt nó bảy đêm trước. Hắn đưa tay vào, nhấc nó ra. Nó khác. Không phải khác ở hình. Vẫn dài chừng một gang tay, vẫn cong như lưỡi liềm nhỏ, vẫn vàng sẫm. Mà khác ở tay. Bảy đêm trước, nó mát như đá suối. Đêm nay nó ấm. Không nóng, chỉ ấm, như một hòn đá đã nằm dưới nắng cả buổi chiều rồi đặt vào tay người lúc chạng vạng. Và nó nhẹ hơn. Không nhẹ hẳn. Nhẹ hơn một chút, như cây đàn hồi tháng Chín, đủ ngày thì nhấc lên thấy nhẹ. Hắn đứng dậy, quay lại. Lão già đứng trước mặt hắn, hai tay đã chìa ra từ lúc nào, lòng bàn tay ngửa lên, chụm vào nhau. Hắn đặt chiếc móng vào hai bàn tay ấy. Lão nhận nó bằng hai tay, như một người thợ già nhận lại cây đục của thầy mình sau nhiều năm, không nắm chặt, chỉ đỡ. Lão ngó nó dưới ánh đèn nhỏ. Lão đưa ngón tay cái miết dọc mặt trong một lần, từ gốc tới ngọn, chậm, như đêm bên hào. Lần này mắt lão vẫn mở. – Ba ngày. – Lão nói. – Lão phu cần ba ngày. Hắn không hỏi ba ngày để làm gì. Hắn biết. Lão đã gọt lẫy cả đời. Lão biết một cái lẫy phải nằm ở đâu, chịu sức bao nhiêu, bật ra thế nào. Thứ lão không làm được thì giờ đã có trong tay lão. Phần còn lại là việc của tay lão. – Làm đi. – Hắn nói, rồi quay sang người tiều phu. – Ba ngày ấy, ngươi lo dầu đèn với cơm nước cho lão. Ai xuống, bảo tránh xa chỗ lão một chút. Người tiều phu cúi đầu. Lão già gật. Lão ôm chiếc móng về chỗ cũ bên bệ, ngồi xuống, đặt nó lên đùi cạnh cây nỏ. Lão lấy con dao nhỏ, lấy hòn đá mài, lấy một cuộn dây gân trâu. Lão bắt đầu. Không nói thêm câu nào. Hắn ngó lão làm. Lão không gọt chiếc móng. Lão gọt cái báng nỏ, chỗ lẫy cũ nằm, mở rộng nó ra từng chút, mỗi nhát dao chỉ lấy đi một lớp gỗ mỏng tới mức hắn không thấy vụn rơi. Gọt một nhát, lão ướm chiếc móng vào, rút ra, ngó, gọt thêm một nhát. Lão không vội. Hắn nghĩ, nếu cần, lão sẽ ướm cả trăm lần cho tới khi chiếc móng nằm vào chỗ ấy như nằm vào chỗ của chính nó. Có lẽ đời trước lão cũng đã ướm như thế, ở một nơi khác, dưới một ngọn đèn khác. Người tiều phu đứng dậy, ra góc, đổ dầu vào ngọn đèn. Ngọn đèn sáng lên. Gã khêu bấc cho to, đủ soi tới chỗ lão già ngồi. Đoạn gã về chỗ cũ, ngồi, ngó lão già làm. Hắn đứng ở chân bậc một lúc, ngó hai người ấy. Một ông già cúi đầu trên chiếc móng, con dao nhỏ đưa từng nhát. Một gã tiều phu ngồi im, ngó. Cái Trống nằm giữa, mặt đồng lạnh, không nói gì. Hắn đi lên. Lên tới sân, trời đã hửng hẳn. Ngoài cổng, đã nghe tiếng người phố đến sớm gọi nhau, tiếng quang gánh kĩu kịt, tiếng chân trên đường lát gạch. Mấy người áo vải đã dậy, đang quét lối vào, đặt thêm lư hương ở hai bên bậc. Một người thấy hắn từ dưới địa thất lên thì đứng sững, chổi cầm lơ lửng, xong mới nhớ ra mà cúi đầu. * * * Rằm tháng Hai, Thái Miếu đông từ sáng sớm. Người trong phố vào thắp từ lúc trời vừa hửng, đông hơn mọi rằm. Sân chật kín người, lư đồng cắm hương dày tới mức khói không kịp bốc lên mà tụ lại thành một lớp mờ ngang mái. Tiếng khấn rì rầm, tiếng trẻ con khóc, tiếng người gọi nhau, tiếng chân giẫm trên nền gạch khô. Hắn không ra sân chính. Hắn đứng ở hiên dãy nhà ngang phía Tây, chỗ ít người, ngó ra. Em gái hắn ở giữa sân, áo xám, tóc vấn gọn. Bảy ngày nay, nàng gầy đi một chút. Hắn thấy thế ở hai gò má, ở cái cổ tay áo rộng ra. Nàng vẫn làm đủ việc, vẫn dậy sớm. Nàng đi lại giữa đám người, chỉ chỗ đặt mâm, chỉ chỗ cắm hương, đỡ một bà cụ suýt ngã, bế một đứa trẻ lạc mẹ đứng khóc giữa sân lên bậc thềm cho mẹ nó thấy. Nàng không ngó về phía hắn. Mà hắn biết nàng biết hắn đứng đó. Mấy người áo vải bưng nước chè ra hiên, rót vào bát, mời người già. Một ông lão râu tóc bạc phơ nhận bát nước, uống một ngụm, ngó lên mái Thái Miếu, quay sang bảo người bên cạnh mấy tiếng, xong cả hai cùng gật gù. Hắn ngó những người ấy. Hai ông già ngồi ở bậc hiên gần chỗ hắn, chia nhau bát nước chè, nói chuyện khe khẽ. Một ông bảo thằng cháu nhà ông theo đám áo chàm lên Bắc mà không được, vì nó không phải người của doanh. Ông kia bảo thế thì may. Ông thứ nhất bảo may gì, trên ấy có ông khổng lồ đứng giữ cổng, ai đứng cạnh ông ấy thì chẳng sợ. Ông kia cười, bảo ông đã thấy ông khổng lồ bao giờ đâu mà nói. Ông thứ nhất bảo không thấy thì nghe kể, nghe kể nhiều thì cũng như thấy. Hai ông cùng cười, rồi cùng im, ngó lên mái Thái Miếu. Họ khấn gì, hắn không nghe được. Mỗi người một lời, khấn cho cha mẹ, cho con cái, cho mùa màng, cho người đi xa. Có lẽ có người khấn cho những người áo chàm vừa lên Bắc. Có lẽ có người khấn cho hắn. Hắn không cảm thấy gì dưới chân. Ở đây, trên mặt đất, không có Trống. Trống nằm dưới kia, sâu dưới mấy lớp đá. Mà hắn biết, mỗi nén hương cắm xuống lư sáng nay đều đi xuống tới đó. Gần trưa, hắn ra bờ hào một mình. Mặt hào phẳng, xanh đục, nắng rằm rọi xuống lấp lánh. Ở mép cỏ, chỗ con rùa đặt chân hôm mùng tám, đất đã được ai đó đắp lại, mấy cây cọc tre nghiêng đã được dựng thẳng, đóng thêm một cây mới. Hắn không biết ai làm. Có lẽ người tiều phu. Có lẽ lính doanh cửa Bắc. Có lẽ một người dân phố đi qua thấy cọc nghiêng thì dựng. Không ai biết vì sao đất ở đó lún. Mà có người đã đắp lại. Hắn nhìn mặt nước một lúc. Không có vòng sóng nào. Hắn không chờ nó nổi lên. Nó đã trao thứ nó muốn trao. Hắn quay về. Về tới Thái Miếu, một đứa bé chừng năm tuổi chạy qua hiên, vấp chân, ngã chúi xuống trước mặt hắn. Nó không khóc. Nó ngồi dậy, ngó hắn, ngó cái áo thường của hắn, không biết hắn là ai. Nó toét miệng cười, đứng dậy, chạy tiếp. * * * Quá trưa, Tô công tới thư phòng. Ông già báo một việc: bốn nhà buôn trong phố đã cho Hộ bộ vay đủ số thóc, giấy hẹn trả sau gặt chiêm, mỗi nhà một tờ riêng. Phần thóc cứu đói cho mấy làng ven sông, sáng nay đã xuống thuyền. Ông báo xong thì cúi đầu, lui về. Hắn nhớ câu ông nói ở gian bên: vay bốn nhà, mỗi nhà một ít. Ông già ấy làm việc như giữ sổ, nói tới đâu xong tới đó. Đêm nay hắn làm gì, ông chẳng gặng. Người áo xanh ở lại một lúc sau khi ông già ra. Y không báo gì. Y chỉ đứng ở góc phòng, tay cầm cuốn sổ, như chờ. – Ngươi muốn hỏi gì? – Hắn hỏi. – Bẩm Bệ hạ, không. – Y nói. – Thần chỉ biết đêm nay là rằm. Hắn gật. Y cúi đầu, đi ra. Hắn ngồi lại một mình. Trước khi trời ngả chiều, hắn xuống địa thất một lần nữa. Lão già vẫn ngồi chỗ cũ, cúi đầu trên cái báng nỏ, con dao nhỏ đưa từng nhát. Mấy sợi vụn gỗ mảnh như tơ vương trên vạt áo lão, lão không phủi. Chiếc móng nằm cạnh, trên một mảnh vải sạch. Lão không ngẩng lên. Người tiều phu ngẩng lên, gật đầu với hắn, rồi lại ngó tay lão già. Hắn đứng ở chân bậc giây lát, không xuống hẳn, rồi đi lên. Lão đang làm việc của lão. Hắn không có việc gì ở đó. Đêm nay là rằm. Hắn biết rằm là gì. Mỗi rằm, cái Trống dưới kia mở cho hắn một lượt. Rằm tháng Giêng, hắn đã gọi, và hai người đàn bà mặc giáp đã bước ra. Rằm tháng Chạp, hắn đã bỏ lượt. Rằm tháng Hai này, hắn chưa quyết. Không, hắn đã quyết. Hắn biết thế khi ngồi một mình trong thư phòng chiều nay. Bên kia đèo, người ta sắp xuống. Cái cổng đá có người khổng lồ, và trăm người áo chàm giờ này chắc đã lên tới nơi. Mà người cầm quân bên kia đã khác, và hắn không biết người ấy sẽ đánh vào đâu, đánh thế nào. Hắn cần thêm một người. Không phải thêm một cây giáo. Kinh có người giữ sổ, có người giữ cổng, có người giữ Trống. Mà từ kinh lên tới đèo, chưa ai nhìn cả con đường ấy như nhìn một trận. Hắn không biết ai sẽ tới. Trống chọn, không phải hắn. Mà hắn biết hắn sẽ gọi. Hắn không tính lại cái giá. Không phải vì không có giá. Vì hắn đã biết giá từ rằm trước, đã thấy kho lùi mỗi ngày, đã tính. Thêm một người thì lùi thêm. Hắn đã chọn, từ rằm tháng Giêng, đi con đường kho lùi. Đã đi thì đi tiếp. Hắn nghĩ tới tháng Chạp, cái rằm hắn bỏ lượt. Đêm ấy hắn đã chọn Văn Miếu, chọn thêm chỗ cho những người theo đường chữ, vì hắn nghĩ một nước không đứng được bằng giáo mà thôi. Hắn không hối. Mà đêm nay thì khác. Đêm nay, bên kia đèo có một người cầm quân mới, và người ấy sẽ không chờ tới khi nước này đủ kẻ sĩ. Hắn đứng dậy, ra hiên. Thị vệ đứng ở đầu hiên. Hắn gọi lại. – Đêm nay, trước giờ Tý, ta xuống. – Hắn nói. Thị vệ cúi đầu. Người ấy chẳng cần hỏi xuống đâu. Cả kinh thành này, ai cũng biết vua xuống đâu. * * * Chiều ngả dần. Người đi lễ thưa bớt. Sân Thái Miếu đã quét xong, tro lư đồng đã đổ, mấy người áo vải đang thắp đèn lồng dọc hành lang. Hắn đi ra sân, đứng ở bậc thềm gian chính. Em gái hắn đi tới, đứng cách hắn mấy bước. Nàng biết đêm nay là rằm. Nàng biết hắn sẽ xuống. Nàng chỉ đứng đó, cùng hắn, ngó về phía Đông. Phía Đông, sau mái Thái Miếu, nền trời nhạt đi trước, như có ai thắp một ngọn đèn rất lớn ở bên kia mái. Một vầng sáng hiện lên, mờ, rồi rõ dần, vàng nhạt, to hơn những đêm trước. – Tam ca xuống sớm vậy? – Em gái hắn hỏi, khẽ. – Xuống ngồi với Cao lão một lúc. – Hắn nói. – Lão làm ba ngày. Ta ngồi với lão một đêm. Nàng gật. Nàng không nói nàng sẽ xuống theo. Mà hắn biết nàng sẽ xuống, trước giờ Tý, đứng chỗ cũ sát vách, cầm bình dầu, như những đêm rằm trước. Hai anh em đứng trên bậc thềm, ngó vầng sáng ấy dâng lên từng chút sau đường mái cong. Mấy người áo vải thắp xong đèn lồng, đứng xa xa, không dám lại gần. Phố ngoài cổng đã lên đèn. Phía dưới kia, sâu dưới mấy lớp đá, lão già đang ngồi bên bệ với chiếc móng và con dao nhỏ. Người tiều phu đang khêu đèn. Cái Trống đang nằm im, chờ. Chạng vạng, trăng rằm tròn nhô qua mái Thái Miếu, và hắn đi xuống bậc đá.
Chương trước Chương tiếp
Chọn chương
Bình luận
Báo lỗi chương
Chỉnh chữ