Chương 266: Tiên phong thụ ấn

Sáng rằm tháng Chạp, Thác Liệt quỳ dưới thềm điện nhận ấn tiên phong, lưng không cúi thêm chút nào. Tuyết đầu mùa rơi ở Hạo Kinh từ quá nửa đêm. Lúc các quan vào chầu, mái điện lớn đã trắng một lớp mỏng. Sân đá trước điện người ta quét từ canh năm mà dọc chân bậc vẫn còn những dải tuyết mỏng, giẫm lên thì lún xuống một vệt. Gió từ phía Bắc thổi thẳng vào mấy cánh cửa mở. Hơi thở của cả hai hàng quan bốc lên thành khói, tan trên đầu người đứng trước. Dực đứng dưới thềm, chỗ dành cho Đông cung, nhích ra trước hàng quan văn. Y thấy viên tướng từ lúc người ấy bước qua ngưỡng cửa. Người ấy về tới kinh hôm mười ba, từ quan ải phía Tây Bắc, ngựa chạy mười hai ngày. Vào điện, người ấy vẫn mặc giáp da cũ, không thay triều phục, giáp đã bạc màu ở hai vai, chỗ dây đeo cung cọ vào. Vai rộng. Mặt sạm như da thuộc, phải mấy mùa gió ngoài ải mới sạm được như thế. Đôi bàn tay to bản, móng cắt ngắn tận da. Người ấy bước dọc lối giữa hai hàng quan, bước chẳng vội cũng chẳng thong thả, ủng đặt xuống gạch đều như nhịp trống đi đường. Trên ngai, hoàng đế khoác áo lông, tựa lưng hẳn vào thành ngai. Mùa đông năm nay ông ít khi chồm về phía trước. Râu ông đã trắng hết, hai mí mắt sụp xuống nặng hơn mùa thu. Viên nội quan bưng ấn xuống. Ấn đồng, núm hình đầu hổ, đặt trên một tấm lụa đỏ. Viên tướng đưa hai tay đón, nâng lên ngang trán một nhịp, đoạn hạ xuống trước ngực. Từ lúc quỳ tới lúc nhận ấn, lưng người ấy thẳng như lúc đứng. Hàng võ quan có mấy viên tướng già khẽ ngẩng lên, ngó cái lưng ấy, rồi lại cúi xuống. – Mùa xuân, đi. – Hoàng đế nói. – Mạt tướng lĩnh chỉ. – Quân, trẫm cho. Lương, Khôn lo. – Hoàng đế nói, chậm, từng chữ tách rời. – Ngươi chỉ lo đánh. Viên tướng cúi đầu một lần nữa, ngắn, gọn, đứng dậy, lùi ba bước, quay về hàng võ. Người ấy không ngó sang phía hàng văn. Không ngó Đông cung. Buổi chầu còn một việc. Một viên quan văn già bước ra, tâu đoàn sứ sang phương Nam đã sửa soạn xong. Thư của hoàng đế đã viết, đã đóng ấn, nằm trong ống ngọc. Người cầm đầu đoàn sứ là một viên quan Hồng lô tự đã ngoài năm mươi, từng hai lần sang các nước phía Tây. Đoàn đi ngựa, mười người, không mang quân. Rạng mai lên đường. Thư ấy viết gì, cả điện đều đã nghe phong thanh từ mấy hôm trước. Không ai nói ra. Viên quan văn già cũng không đọc. Hoàng đế gật. Ông nhấc tay khỏi thành ngai một chút, như phẩy một sợi bụi, rồi đặt xuống. Trong cả buổi chầu, ông không nhắc tới Đông cung, mắt không lần xuống chỗ y đứng. Việc cầm quân mùa xuân, việc sang sứ, hai việc lớn nhất của năm tới về phương Nam, ông giao xong trong một buổi sáng, không hỏi Đông cung lấy một câu. Dực đứng yên tới lúc chầu tan. Y không thấy lạ. Từ hôm tờ báo của Khôn về, y đã biết mùa xuân sẽ không phải của mình. Y ngó cái lưng thẳng của viên tướng đang đứng đầu hàng võ, nghĩ rằng phụ hoàng đã chọn đúng người không thể cúi trước Đông cung, để đi vào đúng chỗ Đông cung đã ngó suốt một năm. Một nước cờ như thế, y từng nghĩ ra cho người khác. Lần này y là người bị đặt quân vây. Lúc hai hàng quan lui, mấy viên quan văn đi ngang y, bước chậm lại một chút, như chờ y nói một câu để còn mang đi kể. Y không nói. Y đi ra hành lang trước, buổi chầu nào cũng thế. * * * Chiều rằm, Thác Liệt tới Đông cung. Người ấy tới một mình, không báo trước. Viên nội quan hầu cận chạy vào thư phòng thưa thì người ấy đã đứng ở hành lang phía Tây, chỗ chiều nào Dực cũng ngồi. Tuyết đã ngừng. Hai người hầu đang xúc tuyết khỏi lối đi, xúc từng xẻng, hất vào gốc mấy cây ngô đồng trụi lá. Viên tướng đứng ngó họ xúc. Y ra hành lang. – Mời tướng quân vào trong. – Y nói. – Mạt tướng đứng đây được rồi. – Viên tướng nói. – Nói xong, mạt tướng đi. Người ấy chắp tay theo lối nhà binh, không quỳ. Đông cung không phải điện. Người ấy biết chỗ nào phải quỳ, chỗ nào không. Y đứng cách người ấy ba bước. Y không mời lần thứ hai. – Thứ lạnh của điện hạ, mạt tướng không dắt theo. – Thác Liệt nói. Người ấy nói thẳng, không rào trước, như người báo cho đồng đội biết mình sẽ không đi lối nào. Y không đáp ngay. Y ngó hai người hầu ngoài sân. Một người vừa hất xong một xẻng tuyết, đứng thẳng lên, chống xẻng, vươn vai. – Tướng quân đã thấy thứ ấy bao giờ chưa? – Y hỏi. – Mạt tướng chưa thấy. – Viên tướng nói. – Mạt tướng nghe. Lính của trấn phía Nam về, đứa nào cũng kể. Có đứa kể thứ ấy đi bên cạnh hàng quân mà không có bóng. Có đứa kể nó đứng dưới mưa mà áo không ướt. Đứa kể đúng, đứa kể sai, mạt tướng không biết. Mạt tướng chỉ biết, lính đã kể như thế thì đêm không ngủ. Người ấy ngừng một chút. – Quân của mạt tướng đánh bằng giáo, bằng ngựa, bằng lương. – Người ấy nói tiếp. – Lính cần biết bên cạnh mình là người. Ngã thì có người kéo dậy, chết thì có người chôn. Đi cạnh một thứ không có bóng, lính không biết nếu mình ngã thì thứ ấy kéo mình dậy hay giẫm qua. – Còn gì nữa? – Hai mùa đông nay, mạt tướng giữ ngoài quan ải. – Viên tướng nói. – Bên kia, người Thiết Kỵ cũng có những thứ người ta kể. Mạt tướng không dùng. Mạt tướng vẫn giữ được. – Bên phương Nam có một cái trống. – Y nói. – Tướng quân nghe chưa? – Mạt tướng nghe. – Viên tướng nói. – Mạt tướng không đánh cái trống. Mạt tướng đánh cái cổng. Cổng thì có tường, có người đứng trên tường. Người thì ăn cơm, uống nước, ngủ. Cái gì ăn cơm, mạt tướng đánh được. Y không cãi. Y không ép. Y biết người đứng trước mặt mình đã nghĩ xong việc này từ trên lưng ngựa, mười hai ngày đường, và tới đây không phải để xin ý ai. – Tướng quân đi đi. – Y nói. – Ta nghe rồi. Viên tướng chắp tay, quay đi. Người ấy đi dọc hành lang, ra cổng nhỏ cuối sân, không ngoái lại. Dực đứng nghe tiếng ủng trên nền gạch, đếm. Ba mươi tư bước tới cổng. Không bước nào ngắn hơn bước nào. Viên tướng giữ trấn phía Nam quỳ thì quỳ mà lưng không cong. Người vừa đi này thì không quỳ, mà lưng cũng thẳng như thế. Hai người không giống nhau ở chỗ nào khác. Giống nhau ở chỗ ấy thì đủ cho y biết mùa xuân tới, trong hàng quân xuống phương Nam sẽ không có một người nào nghe lời Đông cung. * * * Tối rằm, Dực ngồi trong thư phòng Đông cung, không thắp thêm đèn. Bàn cờ vây vẫn nằm trên mặt gỗ, nắp hộp quân đậy kín. Lò than cạnh án cháy âm ỉ. Ngoài cửa sổ, tuyết lại rơi, rơi chậm, không gió, mấy bông lớn bám vào khung cửa rồi tan thành vệt ướt. Kẻ quỳ ở góc phòng vẫn quỳ, như một món đồ không ai dời. Có tiếng gõ cửa. Lần này có tiếng bước chân dẫn tới tiếng gõ. Người bước vào đội một cái nón vành rộng, vành nón trễ xuống che nửa mặt. Người ấy không bỏ nón. Người ấy quỳ một gối ở giữa phòng, không cúi rạp như kẻ ở góc. Áo vải sẫm, thắt lưng da, bên hông không đeo gì. Hai bàn tay buông trên đầu gối, mu tay chi chít những vết sẹo nhỏ, cũ, như vết dao cạo đá. Y không hỏi tên người ấy. Y đã chọn người ấy từ mùa thu, chọn trong số những người mà Binh bộ không hề hay biết. – Mùa xuân, quân của viên tướng mới xuống phía Nam. – Y nói. – Ngươi đi cùng mùa ấy, mà không đi dưới quân hiệu của y. Đường của ngươi, ngươi tự tìm. – Bẩm điện hạ. – Người ấy nói. Giọng khàn, thấp, như giọng người lâu ngày không nói. – Bên ấy dân dựng đền khắp nơi. Ở chân tường thành, ở bến sông, ở chân cổng Ải. – Y nói. – Người cầm trống ăn bằng những chỗ ấy. Ngươi không cần đánh lính. Ngươi đi tìm những chỗ ấy. – Bẩm, chỗ nào trước? – Người ấy hỏi. – Chỗ gần cổng Ải nhất. – Y nói. – Quân xuống tới chân đèo thì những chỗ ấy phải tắt rồi. Người ấy gật. – Gặp đền thì đánh. Nghe tiếng đàn thì bịt tai. – Dực nói. Người đội nón luồn tay vào trong áo, rút ra một cái túi da nhỏ, mở miệng túi, nghiêng về phía ngọn đèn. Trong túi là mấy viên sáp ong, vàng đục, viên nào cũng nặn tròn vừa bằng đầu ngón tay út. Người ấy chỉ để y thấy, đoạn buộc miệng túi lại, cất vào ngực. Y gật. Lời lính kháo nhau ở trấn phía Nam, y đã thuộc từ mùa thu. Có đêm trên nóc cổng Ải có tiếng đàn vọng xuống đồng trống, có lính nghe mà khóc. Quân của trấn phía Nam không thua vì giáo bên kia dài hơn. Họ ăn hết lương, nằm nghe tiếng đàn, rồi có người bỏ trại mà đi. Toán người y gửi đi lần này sẽ không nghe thấy gì. Người đội nón lùi ra, khép cửa. Tiếng bước chân xa dần ngoài hành lang, rồi mất hẳn trong tiếng tuyết. Y ngó sang góc phòng. Kẻ quỳ ở đó không có tiếng bước chân, không có hơi thở bốc khói như người vừa ra. Viên tướng không muốn những thứ như thế đi cạnh lính của mình. Thì chúng không đi cạnh lính. Xưa nay chúng chưa từng cần ai dắt, đường của chúng, chúng tự biết. Dưới quân hiệu của viên tướng, mùa xuân này phương Nam sẽ chỉ thấy người, người ăn cơm, người cầm đuốc. Ngoài quân hiệu ấy, có người bịt tai bằng sáp. Y quay lại. Cái bóng trên vách vẫn ở chỗ cũ, cao gần gấp đôi bóng y, trên đầu nhô lên hai mấu nhọn. Y ngồi chờ. Cuối mùa hè, có một đêm nó đã cúi xuống, nói được nửa câu rồi thôi. Đêm nay y vừa sai người đi đánh những chỗ mà nó cũng muốn đánh, y nghĩ nó sẽ động, dù chỉ cúi đầu một cái. Nó không động. Nó đứng im, khoảng tối không mặt ấy không hướng về y, cũng không hướng về bàn cờ. Y chờ thêm một hồi. Ngọn đèn trên án cháy thấp xuống. Kẻ ở góc phòng không ngẩng lên. Y không gọi nó. Y đã quen tự nghĩ cho xong, từ nhiều năm nay. * * * Rạng mười sáu, Dực lên lầu cửa Nam Hạo Kinh. Trời chưa sáng hẳn. Mấy lò bánh trong phố đã nhóm, khói bốc lên thẳng, lẫn vào màu trời xám. Ở một ngõ nhỏ gần cửa thành, có đứa trẻ chạy ra ngó đoàn ngựa, bị mẹ kéo vào, cửa đóng sập. Tuyết ngừng từ nửa đêm, cả kinh thành trắng một màu, mái nhà nối mái nhà, chỉ có những con đường người ta đã quét là hiện ra như những nét mực. Gió phía Bắc thổi qua lầu cửa, buốt tới tận xương. Viên nội quan hầu cận đứng sau y, ôm một cái áo lông mà y không mặc. Dưới chân lầu, đoàn sứ đã tề tựu từ lúc gà gáy. Mười con ngựa, mười người, ngựa nào cũng khoác chăn dạ, bờm đọng lấm tấm tuyết. Viên quan Hồng lô tự đi đầu, áo lông che kín tới mũi, cái ống ngọc buộc chặt trước ngực. Sau ông là mấy viên thông sự, mấy người hầu, cuối đoàn là hai con ngựa thồ chở lương khô và quà, không tính vào số ngựa cưỡi. Y ngó từng người trong đoàn. Ngó kỹ từng khuôn mặt, từng bàn tay cầm cương. Không có ai đội nón vành rộng. Không có ai có những vết sẹo nhỏ trên mu bàn tay. Toán người của y không đi theo đoàn sứ. Y đã định thế từ mùa thu. Sứ là sứ. Sứ sang tới kinh bên ấy phải đứng trước mặt người cầm trống mà nói cho đủ lời, phải về được, phải kể được những gì đã thấy. Một đoàn sứ mà có kẻ đi đánh đền, thì cả đoàn không ai về kể. Y tính đường đoàn sứ sẽ đi. Mười ngày tới trấn phía Nam. Từ trấn lên chân đèo, rồi qua đèo. Đèo bên ấy mùa này ra sao, y không biết chắc. Mười người thì đèo nào cũng lách qua được. Mấy vạn người thì phải chờ đất khô, cỏ mọc cho ngựa ăn. Sứ đi được mùa này. Quân thì phải đợi mùa xuân. Người giữ cửa kéo then. Cánh cửa gỗ nặng nề mở ra, kêu một tiếng dài, khô. Bên ngoài là con đường lớn về phương Nam, trắng tinh, chưa một vết chân, hai bên là những cánh đồng phủ tuyết, xa mãi tới chỗ trời với đất lẫn vào nhau. Viên quan Hồng lô tự ngoảnh lên lầu cửa một lần. Thấy Đông cung đứng đó, ông cúi đầu trên lưng ngựa. Đoạn ông thúc ngựa đi. Từng con ngựa lần lượt ra khỏi cửa, vó in xuống lớp tuyết mới thành một hàng vết sâu, thẳng, nối nhau về phía Nam. Người hầu cận sau lưng y khẽ xuýt xoa một tiếng vì lạnh. Y không quay lại. Đoàn sứ đi xa dần, nhỏ dần trên con đường trắng. Tới chỗ đường rẽ quanh một gò đất trồng thông, đoàn người khuất dần từng người một. Rạng mười sáu, đoàn sứ sang phương Nam ra khỏi cửa thành Hạo Kinh, Dực đứng trên lầu cửa ngó theo tới khúc quanh đầu tiên.
Chương trước Chương tiếp
Chọn chương
Bình luận
Báo lỗi chương
Chỉnh chữ