Chương 100: Thụ hạ hòa ước

Câu ấy nói xong thì nắng đã đứng bóng. Ông lão râu bạc chống gậy đi xuống bãi cát, nói với thiếu nữ mấy câu. Nàng nghe, gật đầu, quay sang dịch lại. Hôm nay là ngày ba bộ xuống chợ. Việc của người Tam Bộ hôm nay là đổi muối, đổi mật, đổi vải. Việc giữa hai bên, để sáng mai, giờ Thìn, dưới gốc đa. Lạc Thiên nhận lời. Chiều hai mươi ba, thiếu nữ cũng hẹn hắn đúng giờ ấy, đúng chỗ ấy. Chiều mùng năm, chợ biên mới thật là chợ. Người buôn muối dưới xuôi dám bày hàng ra giữa bãi. Đàn bà Tam Bộ trải những tấm vải chàm, những ống mật ong, những bó sa nhân. Trẻ con Tam Bộ kéo nhau sang bãi cỏ phía Nam suối, đứng xa xa nhìn con voi non của Lạc Việt. Một đứa liều lĩnh chạy tới, đặt một khúc mía dưới chân Bất Tán rồi co giò chạy về. Lữ Thất ngồi trên rễ cây cười, cười lần đầu từ hôm rời kinh. Lạc Thiên ngồi trong lều, không ra chợ. Hôm nay là ngày của người khác. Chỉ có một việc hắn tự ra xem. Ở đầu bãi chợ, viên lại thu thuế chợ biên ngồi sau một chiếc bàn tre, cuốn sổ mở sẵn, như mọi phiên. Người Tam Bộ đi qua bàn gã, đổi muối, không ai dừng lại nộp đồng nào. Gã ngồi đó, tay cầm bút, không biết nên viết gì. – Cứ chép. – Lạc Thiên bảo gã. – Ai đổi, đổi bao nhiêu muối. Chỗ thuế, ghi: miễn. Một năm nữa, Hộ bộ muốn biết một năm thuế ấy là bao nhiêu, thì mở sổ này ra mà đếm. Viên lại cúi đầu, cắm cúi chép. * * * Giờ Thìn mùng sáu, dưới gốc đa giữa chợ biên. Người Tam Bộ xuống đông như hôm qua, nhưng không đứng. Họ ngồi. Các ông già ngồi hàng đầu, gậy tre đặt ngang đùi. Sau các ông già là đàn ông, sau đàn ông là đàn bà, trẻ con chen vào giữa. Cả một khoảng đất trước gốc đa kín người ngồi, không ai nói to. Thiếu nữ ngồi trên tảng đá dưới gốc đa, chỗ hôm hai mươi bốn nàng ngồi nghe Trạng Quỳnh kể chuyện tháng Chạp. Ông lão râu bạc ngồi dưới chân tảng đá. Lạc Thiên đứng trước mặt họ. Trạng Quỳnh đứng sau hắn nửa bước, ôm một cái tráp gỗ. Trong tráp có giấy, có bút, có nghiên mực. Có cả ấn vua. Lần này, hắn mang theo từ kinh. – Vua Lạc Việt nói đi. – Thiếu nữ nói. Lạc Thiên không nói ngay. Hôm qua, cả bãi cát đã thấy. Cả ba bộ đã nghe nàng tự tuyên voi bên mình bước lùi. Theo lời hẹn, người thua là Tam Bộ. Hắn có thể đứng đây như người thắng. Hắn biết có những người ngồi trước mặt hắn đang đợi xem hắn có đứng như thế không. – Hôm qua, voi của ta không đẩy được ông ấy một bước. – Hắn nói. – Nó chỉ đứng. Thiếu nữ không dịch ngay. Nàng nhìn hắn một nhịp, rồi mới quay sang ba bộ, nói câu ấy bằng tiếng Tam Bộ. Hàng ông già ngồi đầu xì xào. Ông lão râu bạc dưới chân tảng đá khẽ gật đầu, như người nghe đúng câu mình đoán. – Ta có bốn điều. – Lạc Thiên nói. Hắn giơ một ngón tay. – Một. Từ nay về sau, Lạc Việt không lấy tên Tam Bộ ra dọa ai nữa. Không dọa giặc. Không dọa ai. Trạng Quỳnh sau lưng hắn khẽ ho một tiếng. Y bước lên nửa bước, ghé tai nói rất khẽ, chỉ đủ một người nghe. – Bệ hạ. Điều này, theo lời hẹn, chỉ phải giữ nếu voi Lạc Việt lùi. Mà nó lại là thứ vị Thị lang Hộ bộ tiếc nhất. – Ta biết. – Lạc Thiên nói, cũng khẽ. – Lão tiếc, là vì lão chưa từng phải trả. Trạng Quỳnh lui về, không nói thêm. Thiếu nữ nghe hết câu thứ nhất. Nàng chưa dịch. Bàn tay cầm móc đồng đặt xuống đùi. – Voi của ta đã lùi. – Nàng nói, giọng đều. – Mà ngươi tự nhận điều ấy? – Không có điều ấy, – Lạc Thiên nói, – tờ giấy này về tới kinh, người ta sẽ đọc thành voi Tam Bộ đứng sau lưng Lạc Việt. Ta không để ba bộ ký vào một tờ giấy như thế. Nàng quay sang dịch. Lần này, hàng ông già không xì xào. Họ ngồi im. Hắn giơ ngón thứ hai, rồi dừng lại. – Điều thứ hai, ta không đặt. – Hắn nói. – Thủ lĩnh đặt. Thiếu nữ ngẩng lên. Ở chợ biên này, xưa nay điều nào cũng do người dưới xuôi đặt. Nàng nghiêng đầu nói nhỏ với ông lão râu bạc mấy câu. Ông lão nói lại một câu dài. Nàng nghe xong, quay về phía hắn. – Vạn Sơn có ba con đèo người qua được. – Nàng nói. – Từ nay, quân lạ nào muốn qua Vạn Sơn, Tam Bộ không để qua mà không báo. Người Tam Bộ sẽ xuống chợ biên báo cho người Lạc Việt biết. Quân của ai, bao nhiêu người, đi lối nào. Trạng Quỳnh nín thở. Lạc Thiên cũng biết điều ấy nặng bao nhiêu. Tháng Chạp, giặc phương Bắc vây kinh, không ai dám chắc sau lưng Vạn Sơn không có giặc thứ hai. Từ hôm nay, sau lưng có người canh. – Ba. – Hắn nói. – Chợ biên họp lại mỗi phiên, như năm xưa. Một năm, người Tam Bộ đổi muối không phải nộp thuế, như tờ giấy đã đóng ấn. – Bốn. – Hắn nói, chậm hơn. – Câu thủ lĩnh hỏi hôm hai mươi ba, về nhị ca ta. Ta vẫn nợ. Ngày nào ta có chứng, ta tự lên đây trả. Thiếu nữ dịch câu cuối. Dịch xong, nàng tự nói thêm một câu bằng tiếng Lạc Việt. – Nợ ấy, Tam Bộ ghi. Trạng Quỳnh mở tráp. Y trải hai tờ giấy lên mặt tảng đá, mài mực, viết. Viết hai lần, không khác một chữ, như hôm hai mươi bốn. Viết xong, y đọc to lên một lượt bằng tiếng Lạc Việt, chậm, cho thiếu nữ dịch từng câu sang tiếng Tam Bộ. Lạc Thiên cầm bút, ký tên dưới cả hai tờ. Trạng Quỳnh mở hộp ấn. Ấn vua đỏ son, đóng xuống bên cạnh chữ ký. Lần này, ấn đóng ngay dưới gốc đa, trước mặt ba bộ, không phải mang về kinh rồi mới sai người gửi lên. Thiếu nữ cầm tờ giấy lên, nhìn chữ ký, nhìn dấu ấn. – Tờ của ngươi, – nàng hỏi, – về kinh có đọc trước triều Lạc Việt không? – Đọc. – Lạc Thiên nói. – Cả điều thứ nhất. Thiếu nữ không biết ký tên kiểu dưới xuôi. Nàng cầm bút, vẽ ba ngọn núi nhỏ, nét chụm vào nhau ở chân. Dưới ba ngọn núi, ba ông già của ba bộ lần lượt đứng dậy, đi tới, nhúng ngón tay cái vào mực, ấn xuống. Ông lão râu bạc ấn cuối cùng. * * * Giờ Tỵ, mực trên hai tờ giấy chưa khô. 【Hòa ước tạm với Vạn Sơn Tam Bộ: Quốc Vận +3.】 【Quốc Vận: Tiểu An (12 → 15/100).】 Lạc Thiên không đổi sắc mặt. Hắn đợi mực khô, gấp một tờ làm tư, đưa cho thiếu nữ. Tờ kia, hắn đưa Trạng Quỳnh cất vào tráp. Người Tam Bộ đứng dậy, tản về các lều. Không ai reo hò. Có mấy người đàn ông đi ngang qua, dừng lại trước mặt tám người lính Thiên Trường, gật đầu một cái rồi đi. Thiếu nữ chưa đi. Nàng vẫn ngồi trên tảng đá, ông lão râu bạc đứng bên cạnh. Trạng Quỳnh đứng sau Lạc Thiên. – Người buôn muối lối Đông, – nàng nói, – người các ngươi để đi hôm hai mươi lăm. Từ đầu tháng Tư tới giờ, gã lên chợ ba lần. Lạc Thiên đợi. – Lần đầu, gã đổi muối, như mọi người buôn. Ngồi bên đống lửa, gã hỏi Lạc Việt có mấy con voi. – Nàng nói. – Lần thứ hai, gã hỏi ai coi voi cho Lạc Việt, voi ấy ở đâu. Lần thứ ba, hôm mười bảy, đúng hôm bảy con voi của ta xuống bắt người lính của các ngươi. Gã không đổi muối. Gã ngồi kể chuyện tháng Chạp. Kể xong, gã hỏi một câu. – Câu gì? – Voi Tam Bộ có bao giờ xuống xuôi không. Lạc Thiên đứng im. Ba lần lên chợ. Ba câu hỏi, câu nào cũng về voi, không câu nào về muối. Một người buôn muối không hỏi giá muối. Tháng Chạp, cái tên Tam Bộ giữ được kinh thành vì giặc sợ voi Tam Bộ đánh sau lưng. Có kẻ muốn biết, cái bóng ấy có thật không. Phía Tây của Lạc Việt, là bạn hay là thù. Có voi xuống hay không có. Mà kể chuyện tháng Chạp cho chính người bị mượn tên nghe, rồi mới hỏi câu ấy, thì người hỏi không chỉ muốn biết. Người ấy muốn voi Tam Bộ xuống thật, xuống để đòi nợ Lạc Việt. Kẻ ấy là ai, hắn không biết. Hắn đoán được vài cái tên. Đoán, thì không phải là biết. – Gã hỏi, Tam Bộ trả lời thế nào? – Hắn hỏi. – Ông nói. – Thiếu nữ hất cằm về phía ông lão râu bạc. – Voi Tam Bộ xuống chợ biên đổi muối. Xa hơn chợ biên, voi không đi. Ông lão râu bạc nhìn Lạc Thiên, nói một câu bằng tiếng Kinh, lơ lớ. – Bây giờ, vẫn vậy. Lạc Thiên gật đầu. Hắn hiểu. Hòa ước vừa ký không phải lời hứa đem voi xuống đánh giặc cho Lạc Việt. Chỉ là một con mắt canh đèo. Như thế là đủ. Như thế là nhiều hơn hắn có từ tháng Chạp tới giờ. Dã Tượng đi tới từ phía bãi cỏ, quỳ một gối trước mặt vua. – Bẩm bệ hạ. Con Mộc phải nghỉ một ngày. Sáng mai, tiểu nhân dắt voi về. Đi chậm. Bốn ngày. Lạc Thiên nhìn y. Mấy ngày nay, người khổng lồ đi đứng chậm hơn ở kinh. Không ai thấy y nhăn mặt, cũng không ai nghe y kêu. Nhưng sáng nào y đứng dậy khỏi đống rơm cũng phải chống tay xuống đất trước. – Được. – Hắn nói. – Đi chậm. Trong Trống, Hương Hỏa đã chừng hai trăm điểm. Dọc đường về, Dã Tượng có trượt chân gãy xương, về tới kinh hắn đặt tay lên là chữa được. Nhưng cái nặng đè lên vai y mỗi bước xa kinh, không phải vết thương. Trống không chữa thứ ấy. Chỉ có đường về mới chữa. Vi Chấn đi theo sau Dã Tượng, lưng còng, cái móc sắt đã tháo mảnh vải quấn đầu. Lão quỳ xuống cạnh Dã Tượng, dập đầu một cái. Lão không nói câu nào. Rạng mùng bốn, lão quỳ trong lều vua để xin một điều. Hôm nay lão quỳ, không xin gì. * * * Quá trưa, Lạc Thiên rời chợ biên. Trạng Quỳnh cưỡi ngựa bên trái. Tám người lính Thiên Trường đi sau, nỏ đã đeo lại sau lưng. Tráp gỗ buộc chặt sau yên ngựa của Trạng Quỳnh, y ngoái lại xem nó mấy lần. Lên tới đỉnh dốc, Lạc Thiên ngoái lại. Bãi chợ dưới chân núi, khói bếp đã tan. Bãi cát chỗ con suối đổ ra sông, người ta đang nhổ cọc tre. Bên kia suối, trên bờ đá, con voi trắng đứng một mình, không xuống nước. Thiếu nữ ngồi bên cạnh nó, trên một mỏm đá. Nàng không vẫy tay. Hắn cũng không. Trạng Quỳnh cho ngựa đi chậm lại cạnh hắn. – Về kinh, bệ hạ đọc tờ này trước triều. – Y nói. – Vị Thị lang Hộ bộ sẽ nói gì? – Lão sẽ đếm xem một năm thuế muối đổi được mấy con đèo có người canh. – Lạc Thiên nói. – Đếm xong, lão sẽ im. Trạng Quỳnh nghĩ một lúc, rồi gật đầu. Y không cãi. Lần này, y cũng không cười. * * * Chiều mùng sáu, ở bến Đông, Yết Kiêu ngồi dưới mái lá người ta dựng cho y. Y ngồi ở chỗ y vẫn ngồi mỗi chiều, cạnh tấm ván gỗ mít có hai chữ than, quay lưng vào tấm bia đá. Từ chỗ này, y nhìn được cả khúc sông trước bến, nhìn được mái quán trọ đầu bến, nhìn được bậc đá dẫn lên kho Tô gia dưới chân cửa Đông. Hà Tiểu Ngư ngồi bên cạnh, vá lưới. Đứa con trai nhà Chu Tứ ngồi bên kia, giữ đầu lưới cho gã. Từ hôm lặn đủ mười, ngày nào đứa bé cũng theo thuyền Tiểu Ngư ra giữa sông. Nó học buộc nút lưới, học đọc nước, học ngồi im khi Tiểu Ngư ngồi im. Mặt trời ngả về phía Tây. Nước sông Cái chảy chậm, đục màu phù sa đầu mùa. Từ đầu tháng Tư tới giờ, đêm nào Yết Kiêu cũng nằm trên mái nhà kho đối diện quán trọ đầu bến. Gã thư lại đi về đúng giờ. Từ sáng ba mươi, lúc người quản sự cũ của kho muối mang một ống tre xuống thuyền xuôi, không ống tre nào xuống thuyền nữa. Ban ngày, y ngồi đây, dưới mái lá, nhìn thuyền lên, thuyền xuống. Thuyền muối Hoành Châu vẫn lên đều, mỗi chuyến cách nhau ba bốn ngày, cập bến, dỡ hàng, xuôi về. Không có gì lạ. Yết Kiêu nghe nó trước khi thấy nó. Không phải tiếng mái chèo. Tiếng nước rẽ trước một mũi thuyền lớn, đều, từ phía dưới khúc quanh. Thuyền lớn, mà tiếng nước rẽ nông. Không chở nặng. Một lúc sau, nó vòng qua khúc quanh. Thuyền buồm ba cột, thân dài, mạn cao. Trên đỉnh cột giữa, một lá cờ trắng, giữa cờ là vầng trăng khuyết màu lam, dưới trăng ba lớp sóng. Cột sau treo thêm một lá cờ vàng nhỏ, chữ Thiên Hưng. Chỉ một chiếc. Tháng Hai, tháng Ba, Tô gia lên kinh bao giờ cũng ba chiếc, tám chiếc, mạn thuyền chìm sâu dưới nước vì chở gạo. Chiếc thuyền này mớn nhẹ, mạn nổi cao trên mặt sông. Trên bậc đá dưới chân cửa Đông, người quản sự áo chàm của Tô gia từ trong kho chạy ra. Gã chạy xuống, hai bậc một, áo chàm phấp phới. Trên mũi thuyền, có một người đứng. Người ấy đội nón lá rộng vành, áo màu nhạt, đứng thẳng. Thuyền vào gần bến, người ấy không nhìn kho, không nhìn bến, không nhìn người quản sự đang chạy xuống. Người ấy ngẩng đầu, nhìn lên mặt thành Đông. Hà Tiểu Ngư buông kim vá lưới. – Tô gia không chở hàng mà ngược sông. – Gã nói khẽ. – Là chở người.
Chương trước Chương tiếp
Chọn chương
Bình luận
Báo lỗi chương
Chỉnh chữ