Con voi đầu đàn không có ngà. Nó húc bằng trán.
Cái trán rộng như mặt trống đồng, nặng như cả một khối núi đá lăn xuống dốc, đập thẳng vào ngực Dã Tượng.
Người khổng lồ không lùi. Y đã tụ khí từ bụng dưới lên, dồn cả vào hai chân, hai chân cắm xuống bãi đá như hai cây cột đình. Nhưng khối thịt nặng hơn năm nghìn cân ấy vẫn nhấc bổng y lên khỏi mặt đất. Y bay ngược ra sau ba trượng, đập lưng vào rặng tre, mấy cây tre to bằng bắp đùi gãy răng rắc.
Những người nấp sau rặng tre sững sờ. Có người đã rút dao ra.
– Không ai được động! – Dã Tượng gầm lên.
Y chống tay đứng dậy. Một dòng máu đỏ tươi chảy ra từ khóe miệng, nhỏ xuống ngực áo. Y đưa mu bàn tay quệt đi, rồi bước tới. Không nhặt côn. Hai tay vẫn để trống. Từng bước, từng bước, trở về chỗ cũ, đứng chắn trước mặt Vi Chấn.
Con voi đầu đàn đã quay lại. Nó thấy người khổng lồ đứng dậy, liền dừng lại, hai tai xòe rộng, vòi cuộn lên, chân trước cào xuống đất, cào tung cả sỏi đá. Một tiếng rống nữa bật ra, dội vào vách núi, dội lại.
Rồi nó lao tới lần thứ hai.
Lần này, Dã Tượng không tụ khí nữa. Y đứng yên, hai tay buông thõng, ngẩng mặt lên nhìn con vật khổng lồ đang ào tới. Từ sâu trong lồng ngực y, thứ âm thanh trầm đục hôm qua lại rung lên. Chậm. Đều. Như tiếng một chiếc trống đồng đánh rất khẽ, ở một nơi rất xa.
Con voi đầu đàn lao tới cách y một trượng, rồi đột ngột khựng lại.
Bốn chân nó đạp xuống đất, cày thành bốn rãnh dài. Cái vòi vừa giơ cao, quất xuống. Nhưng không quất vào đầu y. Nó quất vào vai. Một tiếng chát khô khốc vang lên, vai áo y rách toạc, vết roi đỏ bầm hằn lên da thịt.
Dã Tượng không nhúc nhích. Tiếng trầm trong lồng ngực y vẫn không dứt.
Người và voi đứng đối mặt nhau. Hơi thở nóng hổi của con vật phả lên mặt y, tanh mùi cỏ, mùi bùn. Con mắt nhỏ, đen, nhăn nheo của nó nhìn y chằm chằm, trong con mắt ấy có giận dữ, có sợ hãi, còn có một thứ gì đó rất già, rất mỏi.
Dã Tượng nhìn lại nó. Y không biết mình đang nói gì. Y chỉ biết, từ mấy trăm năm trước, trong những cánh rừng quanh Vạn Kiếp, y đã từng nói với những con voi như thế này.
Ta không đến để hại ai trong đàn của ngươi.
* * *
Đúng lúc ấy, từ trên mỏm đá, vang lên một tiếng rống non nớt.
Mọi người ngẩng đầu. Con voi đực non đã giật đứt sợi dây mây trong tay Lữ Thất, đang tập tễnh lao xuống sườn đồi, vừa chạy vừa rống. Lữ Thất lăn lông lốc theo sau, hai bàn tay trầy trụa, máu chảy ròng ròng, vẫn cố chụp lấy đầu dây.
Con voi đầu đàn quay phắt lại.
Hai con voi, một già một non, nhìn nhau qua khoảng bãi đá. Rồi con non khịt mũi một tiếng, tập tễnh đi tới. Con già không lao lên. Nó chỉ đứng yên, cái vòi từ từ vươn ra, chạm vào trán con non, trượt dọc theo lưng nó, xuống tới chân sau bên trái, dừng lại ở chỗ vết thương đắp lá thuốc.
Nó ngửi rất kỹ. Ngửi mùi lá thuốc, mùi nước muối, mùi máu mủ đã được rửa sạch.
Rồi cái vòi của nó rời khỏi con non, vươn về phía Dã Tượng.
Người khổng lồ không lùi. Y từ từ đưa bàn tay phải ra. Bàn tay ấy, hôm qua, đã rút khúc giáo gãy khỏi chân con non, đã giữ chặt lấy lưng nó suốt nửa canh giờ. Đến giờ vẫn còn vương mùi máu, mùi lá thuốc.
Đầu vòi con voi già chạm vào lòng bàn tay y. Ngửi. Ngửi rất lâu.
Cả thung lũng im phăng phắc. Không ai dám thở mạnh. Dưới suối, cả đàn voi đứng bất động, như những tảng đá xám.
Một lúc sau, con voi đầu đàn thu vòi về. Nó khẽ rống lên một tiếng. Không phải tiếng rống giận dữ nữa. Trầm, ngắn, như một tiếng thở dài.
Rồi nó quay lưng, bước xuống suối.
Cả đàn voi theo nó, lội qua dòng nước, đi vào rừng tre bên kia bờ. Mấy con voi con chạy lăng xăng giữa chân mẹ. Con cuối cùng khuất sau rặng tre, tiếng lá tre xào xạc cũng xa dần, rồi tắt hẳn.
Trên bãi đá, chỉ còn lại hai con voi.
Con voi non đứng ngơ ngác nhìn theo đàn, rống lên một tiếng. Bên kia bờ, không có tiếng đáp. Nó đứng một lúc, rồi quay đầu lại, khịt mũi, đi tới đứng cạnh Dã Tượng.
Còn con Mộc, đã đứng trước mặt Vi Chấn từ lúc nào.
Nó cúi đầu xuống, đưa vòi quấn lấy người ông già, quấn chặt, như sợ ông già lại biến mất. Vi Chấn ôm lấy cái vòi ấy, áp mặt vào lớp da nhăn nheo lấm bùn, khóc như một đứa trẻ.
– Mộc… Mộc ơi… Ba tháng… ngươi ăn gì… sao gầy thế này…
Con voi cái khẽ rống lên từng tiếng, từng tiếng, như đang đáp lại.
Dã Tượng nhìn ông già và con voi ôm nhau khóc giữa bãi đá, rồi quay đi. Y cúi xuống nhặt cây côn sắt lên. Tới lúc ấy, y mới ho ra một ngụm máu.
– Tướng quân! – Người lính trẻ lao tới đỡ.
– Không sao. – Y gạt tay hắn ra. – Xương không gãy.
* * *
Đêm ấy, họ đốt lửa ngay trên bãi đá bên bờ suối.
Chiếc vòng sắt kẹp chặt chân trước con Mộc đã cọ vào da thịt nó suốt ba tháng, xung quanh lở loét, rỉ nước vàng. Vi Chấn dùng móc sắt gõ vào chân nó, hô một tiếng. Con voi cái lập tức quỳ xuống, nằm nghiêng, chìa chân ra. Ba tháng sống giữa đàn voi hoang, những tiếng hô của người quản tượng già, nó vẫn nhớ không sót một tiếng.
Dã Tượng ngồi xổm bên chân nó, hai tay nắm lấy hai bên vòng sắt.
Y hít một hơi. Chiếc vòng sắt dày cả đốt ngón tay, rèn liền một khối, từ từ bị kéo giãn ra, kêu ken két. Con Mộc run lên một cái, Vi Chấn vội vỗ lên trán nó, lẩm bẩm dỗ dành. Chiếc vòng giãn thêm một chút, rồi rắc một tiếng, gãy làm hai.
Dã Tượng ném hai mảnh sắt vào đống lửa.
Vi Chấn rửa vết lở cho con Mộc, rồi rửa vết thương cho con voi non. Lữ Thất ngồi bên cạnh, hai bàn tay trầy trụa quấn giẻ, vẫn lăng xăng bưng nước, đưa lá thuốc. Có lúc con voi non quay vòi lại, khịt khịt ngửi tóc gã. Gã sợ tới mức cứng đờ cả người, nhưng không dám nhúc nhích. Một lúc sau, con voi non thôi không ngửi nữa, quay đi. Lữ Thất mới thở ra được.
Vi Chấn nhìn gã, rồi quay sang Dã Tượng.
– Tướng quân. – Lão nói, giọng chùng xuống. – Tiểu nhân năm nay sáu mươi hai tuổi rồi. Một con voi chiến phải thuần ba năm. Con Mộc thì còn nhớ nghề, con non này thì chưa biết gì. Tiểu nhân sợ, chưa dạy xong nó, tiểu nhân đã nằm xuống.
– Thì dạy người khác. – Dã Tượng nói.
– Dạy ai?
Dã Tượng hất hàm về phía Lữ Thất.
Vi Chấn trợn mắt.
– Tiểu tử ấy? Người Đại Hạo đấy!
– Voi không hỏi. – Dã Tượng nói.
Vi Chấn há miệng, rồi ngậm lại. Lão nhìn gã thiếu niên Đại Hạo, nhìn hai bàn tay quấn giẻ rớm máu, nhìn con voi non vừa quay vòi lại ngửi tóc gã lần nữa. Rất lâu, lão mới thở dài một tiếng.
– Ngày mai, học cách hô quỳ.
Lữ Thất không hiểu hết câu. Nhưng thấy ông già nhìn mình, thấy người khổng lồ gật đầu, gã bèn quỳ xuống, dập đầu một cái thật mạnh vào bãi đá.
Người lính trẻ đứng cạnh đống lửa bật cười.
– Chưa dạy voi quỳ, đã tự quỳ trước.
Cả đám cùng cười. Tiếng cười vang giữa thung lũng vắng, lần đầu tiên từ khi rời Ải.
Dã Tượng không cười. Y ngồi dựa lưng vào thân con voi non đang nằm, nhắm mắt lại. Vết roi trên vai vẫn còn rát. Trong ngực, chỗ bị húc, mỗi lần hít vào lại nhói lên một cái. Nhưng y nghĩ, hôm nay là một ngày tốt.
Chẳng bao lâu nữa, có thể y không còn. Nhưng ông già này sẽ dạy gã thiếu niên kia. Gã thiếu niên kia sẽ dạy những người khác. Con voi non sẽ lớn, sẽ mọc đôi ngà dài, sẽ mang giáp, sẽ đứng trước trận. Năm mươi năm nữa, có khi vẫn còn đứng đó.
Y đã không tìm thấy Đại vương. Nhưng ít nhất, y đã tìm thấy hai con voi.
* * *
Sáng hai mươi tám, họ lên đường trở về Ải.
Con voi non đi tập tễnh, nhưng đã dám đặt chân đau xuống đất. Con Mộc đi trước, Vi Chấn ngồi trên cổ nó, chiếc móc sắt cầm tay, lưng vẫn còng nhưng ngực ưỡn cao hơn mọi ngày. Trên lưng Mộc, chất mấy cuộn dây mây, mấy túi gạo đã vơi, và một người lính bị bong gân chân. Con voi non cứ bám riết theo sau con Mộc, rời nó ra một quãng là lại rống lên.
– Voi non mất đàn, thấy voi lớn là theo. – Vi Chấn cười. – Được. Như vậy dễ dạy.
Đường về chậm hơn đường đi. Đi hết một ngày, đêm lại nghỉ trong rừng.
Đêm hai mươi tám, bên đống lửa giữa rừng, Lữ Thất học tiếng hô đầu tiên.
Vi Chấn dạy gã một tiếng hô ngắn, bật ra từ cuống họng, kèm một cái gõ nhẹ của móc sắt vào sau gối voi. Gã thiếu niên hô tới khản cổ. Con voi non đứng nhìn gã, vẫy tai, rồi quay đi bứt một nắm cỏ. Gã chạy theo, hô tiếp. Con voi non lại quay đi. Cả đám lính ôm bụng cười.
Vi Chấn không cười. Lão gõ móc vào chân con Mộc, hô một tiếng. Con voi cái lập tức quỳ xuống, bốn chân gập lại, bụng áp sát đất.
Con voi non đứng nhìn con Mộc một lúc. Rồi nó lóng ngóng gập chân trước, gập chân sau, cái chân đau co lệch sang một bên, suýt lăn kềnh ra đất. Nhưng rồi cũng quỳ được.
Lữ Thất đứng ngây ra. Rồi gã quay sang Vi Chấn, lắp bắp hỏi một câu bằng giọng phương Bắc nặng trịch. Vi Chấn nghe hiểu, bĩu môi.
– Nó hỏi, sao con voi non nghe con Mộc, không nghe nó. – Lão nói với mọi người, rồi quay sang gã thiếu niên. – Vì con Mộc là voi. Ngươi thì chưa phải quản tượng. Chừng nào con voi này tin ngươi như tin con Mộc, ngươi mới là quản tượng.
Dã Tượng ngồi bên đống lửa, nghe vậy, khẽ gật đầu. Y nhớ tới Đại vương. Suốt mấy năm theo người, Đại vương chưa từng ra lệnh bắt y phải theo. Y theo, vì y tin.
Chiều hai mươi chín, họ ra khỏi bìa rừng, bắt đầu leo con đường mòn dưới chân vách Tây.
Trên tường Ải, một người lính canh nhìn thấy họ trước tiên. Hắn trố mắt nhìn hai khối xám khổng lồ đang lừng lững leo dốc, đứng ngây ra một lúc lâu, rồi mới nhớ ra phải thổi tù và. Tiếng tù và vang lên. Chỉ một lát sau, trên tường Ải đã đen kịt những đầu người.
Nông Bách là người chạy xuống đầu tiên. Ông già năm mươi tám tuổi ấy, ăn cháo chưa được năm ngày, chạy xuống con dốc đá như một thanh niên. Tới lưng chừng dốc, lão dừng lại, nhìn con voi cái đi đầu, nhìn vết lở trên chân nó, nhìn ông già lưng còng ngồi vắt vẻo trên cổ nó.
– Mộc… – Lão lẩm bẩm. – Là con Mộc thật…
Rồi lão quay đầu, gào lên với những người trên tường Ải.
– Con Mộc về rồi! Con Mộc của Ải về rồi!
Những người còn lại của Ải cũ ào xuống dốc. Họ vây quanh con voi cái, người vuốt vòi, người vỗ chân, có người quỳ xuống khóc. Với những người đã trốn ba tháng trong núi, con voi này không chỉ là một con voi. Nó là một thứ của Ải cũ đã mất đi, nay lại trở về.
Lê Mẫn đứng trên cổng Ải, nhìn xuống, lắc đầu, nhưng khóe miệng không nhịn được mà nhếch lên.
– Tướng quân. – Hắn gọi. – Trong Ải có khách.
– Khách nào?
Lê Mẫn không trả lời, chỉ hất hàm về phía con đường cái chạy lên từ phía Nam.
Dã Tượng quay đầu nhìn.
Trên con đường đá quanh co dưới chân đèo, có một đoàn người đang lũ lượt leo lên. Không mặc giáp, không mang giáo. Người nào cũng quẩy một đôi quang gánh, hai đầu đòn gánh trĩu xuống, bao tải chất đầy. Người đi đầu đoàn, là một ông già gầy gò, tóc bạc, chống một cây gậy tre, cứ đi được mấy bước lại phải dừng lại thở.
Mạc Tư.
– Người của Lũng Khẩu. – Lê Mẫn nói. – Đoàn về xuôi đi được một ngày thì gặp họ giữa đường, sai người chạy về báo trước. Không ai xin cả. Tướng quân đi rồi, Mạc Tư gom thóc cả trấn, sai sáu chục trai tráng gánh lên. Tự lão đi đầu. Chạng vạng nay là tới cổng.
Dã Tượng đứng nhìn đoàn người gánh thóc, hồi lâu không nói.
Chạng vạng, Mạc Tư tới cổng Ải. Lão già không quỳ nữa. Lão đứng thẳng, chống gậy, nhìn người khổng lồ, rồi nhìn hai con voi, rồi lại nhìn người khổng lồ. Hai con mắt già đục ngầu đỏ lên.
– Tướng quân không nhận mâm xôi. – Lão nói, giọng run run. – Thóc này, là thóc trong kho Đặng Quý, tướng quân trả lại cho dân. Dân Lũng Khẩu, bây giờ, gửi lên cho tướng quân. Lần này, tướng quân phải nhận.
Dã Tượng im lặng. Rồi y chắp tay, cúi đầu, vái lão già một vái.
Mạc Tư sững người. Cả đoàn trai tráng Lũng Khẩu sau lưng lão cũng sững người. Rồi có người quỳ xuống. Rồi tất cả cùng quỳ xuống, trên con dốc đá dưới chân Ải.
Trên nóc cổng, lá cờ đỏ rách tả tơi phần phật trong gió chiều.
Con Mộc đi trước, con voi non tập tễnh theo sau, lần lượt bước qua lỗ cổng Ải, bước qua hai cánh cổng gỗ lim mới dựng được một nửa. Đi sau hai con voi, là sáu chục người gánh thóc. Đi sau cùng, là người khổng lồ vác côn.
Đêm ấy, lần đầu tiên từ khi lên Ải, cả Ải Bắc được ăn cơm thay cháo.