Chương 257: Hạc Khẩu lan chu

Canh tư đêm mùng ba, nước ròng, thuyền hầu phủ theo nước vào Hạc Khẩu thì gặp ba chiếc thuyền Tô gia nằm ngang lòng sông. Yết Kiêu đã xuống tới chân vách từ trước đó. Y ngồi xổm trên mỏm đất lở, sát mép nước bờ Đông, cách chỗ ba chiếc thuyền nằm ngang một quãng ngắn về phía thượng nguồn. Từ đây y nghe được tiếng nước réo vào mạn ba chiếc thuyền chở muối, nghe được cả tiếng dây neo kêu kẽo kẹt mỗi lần dòng ròng xô mạnh. Chấm sáng ấy hiện ra thêm hai lần nữa thì y tụt xuống vách. Y xuống nhanh, bám rễ cây, chân dò từng bậc đất lở trong bóng tối, xuống tới chân vách thì ngồi thụp ngay xuống, lưng áp vào đất. Từ chỗ ấy, mặt sông chỉ là một khoảng tối ầm ì, sáng hơn bóng hai vách một chút. Thỉnh thoảng y thấy chấm sáng ấy hiện ra trên mặt nước phía thượng nguồn, mỗi lần một to hơn, gần hơn, rồi khuất sau mấy chỗ bờ lồi ra. Ngọn đèn có chụp đi xuống tới khúc sông ngay trên hẻm thì người trên thuyền hầu phủ thổi tắt. Y không thấy đèn nữa. Y nghe. Y nghe tiếng nước dưới nhiều mái chèo trước, khua đều, rồi tiếng nước rẽ dưới một cái mũi thuyền to. Y nghe tiếng một người đứng ở mũi thuyền ấy gọi khẽ về phía sau, gọi đường. Bỗng tiếng gọi ấy vụt cao lên thành một tiếng kêu. Thuyền hầu phủ đã thấy cái khối đen nằm vắt ngang sông trước mặt. Thuyền đi nhanh, nước ròng đẩy sau lưng. Người cầm lái bẻ lái sang trái, thân thuyền ngả nghiêng, nước tràn qua mạn ướt cả một bên sàn. Trái là lạch sâu bờ Đông, chỗ hàng cọc lim đang ngóc đầu sát mặt nước vì con ròng đã cạn. Người ở mũi kêu lên lần nữa. Người cầm lái bẻ lái về giữa. Thuyền xoay, quay mũi ngược lên phía thượng nguồn, trôi lùi về phía ba chiếc thuyền nằm ngang. – Neo! – Có người hét. Y nghe tiếng neo rơi xuống nước, nặng, rồi tiếng dây neo xổ ra rào rào trên mạn gỗ. Dây căng. Thân thuyền giật mạnh một cái, khựng lại, mũi hướng về thượng nguồn, đuôi cách chiếc thuyền chở muối đi đầu chừng vài sải. Thuyền hầu phủ đứng giữa hẻm. Nước ròng xé qua hai mạn, réo lên như thác. Chẳng có mũi tên nào bay ra. Tiếng kêu cũng tắt. Trên thuyền hầu phủ, tiếng người thì thào, tiếng chân bước trên sàn, tiếng một cái hòm bị kéo lê. Trên ba chiếc thuyền chở muối, không một ngọn đèn, không một tiếng động. Hai bên chẳng bên nào nhìn thấy mặt bên nào. Y không động đậy. Y ngồi xổm, hai tay chống gối, nghe. Y nghe nước ròng yếu dần đi, tiếng réo nhỏ dần. Y nghe người trên thuyền hầu phủ kéo thử dây neo, một lần, hai lần, ba lần, rồi nhiều người cùng kéo. Dây căng cứng, kêu ken két trên mạn. Neo không lên. Y nghĩ ra vì sao neo không lên. Chỗ thuyền ấy đứng là chỗ đường giữa, ngay trên sợi xích cũ. Cái neo đã móc vào một mắt xích dưới đáy. Tới cuối canh tư, nước cạn hẳn. Sau đó nước đứng. * * * Trời sáng, Yết Kiêu thấy rõ mặt chiếc thuyền hầu phủ. Thuyền sông, mạn thấp, bụng to, buồm vàng đất cuộn lại buộc trên cột. Sàn chất hòm, chất bao, phủ vải dầu. Người chèo ngồi dọc hai mạn, áo vàng đất, mặt người nào cũng xám lại sau một đêm thức. Dây neo căng xiên xuống nước từ mũi, căng tới mức trông như một thanh gỗ cắm chéo xuống đáy. Ba chiếc thuyền Tô gia vẫn nằm ngang sông, mũi chiếc nọ áp đuôi chiếc kia, im lìm. Trên sàn thuyền đi đầu, người chèo đã dậy, ngồi vá buồm, nấu cơm, y như trên một chiếc thuyền buôn neo đợi nước. Người trên vách đất cũng bắt đầu ra từ lúc ấy. Dân các làng quanh Hạc Khẩu, người kéo thuyền, người đi chợ sớm, ra đứng dọc mép vách hai bên, ngó xuống. Họ chỉ trỏ, xì xào, rồi thôi xì xào, đứng xem. Có người mang theo cơm nắm, có người mang theo cả đứa con nhỏ cõng sau lưng. Một bà già trải chiếu ngồi ngay mép vách, như ngồi xem hội. Dưới bến đá của trạm thuế, người của trạm cũng ra đứng, tay buông thõng, chẳng người nào xuống thuyền con. Nước bắt đầu lên. Y thấy dòng sông đứng lại, rồi chảy ngược, chậm, đều. Con nước lên đẩy thuyền hầu phủ dạt lên phía thượng nguồn một chút, rồi dây neo lại giữ lấy. Nếu cắt neo lúc này, thuyền hầu phủ sẽ theo con nước lên mà lùi về. Về khúc quanh. Về bến sau. Người trên thuyền hầu phủ không cắt neo. Giữa buổi, có người từ trên vách gọi xuống. Một người đàn ông chạy dọc lối đi men vách bờ Đông, vừa chạy vừa gọi to với dân đứng xem: cổng phủ mở rồi, mở từ rạng sáng, người giữ cổng già tự tay mở, ông chân trần đã vào sân phủ ngồi. Dân trên vách quay sang nhau. Tiếng xì xào lan dọc mép vách, chạy sang cả vách bờ Tây, như gió chạy qua dải lau. Y nghe mà không quay đầu. Y nghĩ tới người chân trần ngồi trước cổng gỗ mấy ngày mấy đêm, giờ đã vào tới sân phủ. Y nghĩ tới quan Quỳnh ngủ dưới gốc bàng. Y không nghĩ thêm. Y ngó về phía thuyền hầu phủ. Người chèo ngồi ở mạn gần nhất cũng đã nghe. Người ấy ngẩng lên nhìn mép vách, đoạn quay sang nhìn cái khoang có mui ở giữa thuyền. Cửa khoang đóng. Cả buổi, cửa khoang ấy không mở. Y chui vào một hốc đất lở dưới chân vách, nằm co, ngủ một giấc ngắn. Lúc y tỉnh dậy, nắng đã rời vách bờ Tây, rọi lên vách bờ Đông trên đầu y, dân trên vách vẫn chưa về, người của trạm vẫn lố nhố trên bến đá. Thuyền hầu phủ vẫn nằm giữa hẻm, dây neo vẫn căng, cửa khoang vẫn khép. Con nước buổi sáng đã lên tới đỉnh từ trước trưa, giờ đang ròng. Con ròng xô thuyền hầu phủ về phía ba chiếc thuyền buôn, dây neo căng ra, đuôi thuyền sát tới mức người trên hai bên nói khẽ cũng nghe được tiếng nhau. Hai bên vẫn im. Ở mũi chiếc thuyền Tô gia đi đầu, Tô Nguyệt Hà đứng, áo choàng màu chàm, hai tay buông xuôi. Nàng đứng đó từ lúc con ròng bắt đầu, nhìn sang thuyền hầu phủ, không nói với thuyền kia câu nào, không quay lại nói với người của mình câu nào. Ông già cầm lái ngồi ở đuôi, cái điếu cầm tay, không châm. Người chèo trên ba chiếc thuyền buôn ngồi dọc mạn, mái chèo gác ngang đùi, chẳng ai ăn, chẳng ai ngủ. Chạng vạng, một người chèo trên thuyền hầu phủ đứng dậy, cởi áo, nhảy xuống nước. Người ấy bơi chéo về phía bờ Tây, dòng nước kéo người ấy trôi đi một quãng dài mới tới được chỗ cạn, bò lên bãi, ho sặc nước. Trên thuyền hầu phủ, chẳng ai gọi người ấy lại. Bên thuyền chở muối cũng chẳng ai đuổi. Người ấy đứng trên bãi một lúc, nước chảy ròng ròng, đoạn trèo lên vách, lẫn vào đám dân đứng xem. Tới khi trời tối, lại thêm vài người chèo nhảy xuống như thế. * * * Rạng mùng năm, lúc nước đứng, Yết Kiêu lặn xuống cắt dây neo thuyền hầu phủ. Y đã đợi suốt đêm. Lúc trời hửng, nước lên tới đỉnh, mặt sông dưới hẻm phẳng lặng như mặt ao, không trôi lên, không trôi xuống. Đó là lúc y chờ. Đêm ấy y không lên vách. Y ngồi dưới chân vách bờ Đông, quấn tấm chiếu cũ của người chèo, nhai mấy miếng cơm nắm một bà già trên vách thả xuống cho y bằng một sợi dây. Y nghe con ròng đêm ấy chảy, nghe nó yếu đi, nghe nước cạn. Gió bấc thổi suốt đêm, lạnh tới mức hơi thở ra thành khói. Y cởi áo vải, buộc quanh lưng, rút con dao nhỏ giắt ở lưng ra, ngậm ngang miệng. Y lội xuống chỗ mỏm đất lở. Nước sáng sớm tháng Chạp lạnh tới mức y nghe hai hàm răng va vào lưỡi dao. Y ngụp xuống. Y lặn men đáy, lần tay trên cát, đi ra giữa sông. Y tìm thấy sợi xích trước, rồi lần theo xích tới chỗ cái neo. Cái neo sắt to, một ngạnh móc chặt vào giữa hai mắt xích, ngạnh kia cắm xuống cát. Dây neo từ cái neo căng lên, xiên lên mặt nước, to như cán dao rựa, bện chặt, ướt nặng. Y không đụng vào thân thuyền. Y không mang đục. Y chỉ cần sợi dây. Y bám một tay vào sợi xích, tay kia cầm dao cứa vào dây. Dây neo bện chặt, ngấm nước, dao cứa vào trượt đi. Y cứa lại, cứa từng sợi. Y ngoi lên thở, ngay dưới mạn thuyền hầu phủ, chỗ bóng mạn che. Người trên thuyền không thấy y. Y ngụp xuống lần nữa, cứa tiếp. Lần thứ ba, sợi dây chỉ còn dính lại mấy sợi cuối. Y cứa nhát cuối cùng. Sợi dây đứt. Đầu dây vụt lên phía mặt nước như một con lươn. Y buông sợi xích, đạp chân, bơi ra xa. Trên mặt nước, thuyền hầu phủ không giật, không lắc. Nước đang đứng, nên thuyền chỉ dềnh nhẹ một cái, rồi nằm yên như cũ. Trên thuyền chưa ai biết. Một lúc sau, nước bắt đầu ròng. Gió bấc thổi từ thượng nguồn xuống, chếch từ phía bờ Đông sang, đẩy vào mạn cao của chiếc thuyền chở nặng. Thuyền hầu phủ bắt đầu trôi, chậm, chéo, không theo đường giữa mà dạt dần sang bờ Tây. Lúc ấy người trên thuyền mới biết. Có tiếng kêu. Có người chạy ra mũi kéo dây neo, kéo lên một đầu dây đứt, cầm trên tay, sững người. Người cầm lái bẻ lái, nhưng thuyền đã sát lạch cạn bờ Tây, nước nông, bánh lái chạm cát. Thuyền trôi thêm một quãng ngắn, đáy chạm bãi, nghiêng nhẹ về một bên, rồi đứng lại. Thuyền hầu phủ mắc cạn trên bãi cát dưới vách đất bờ Tây, êm như một con trâu nằm xuống. Y trồi lên ở chỗ nước nông, cách mũi thuyền hầu phủ một quãng, nhô người lên giữa dòng nước tới ngực. Cửa khoang giữa thuyền hầu phủ mở ra. Tống Quát bước ra. Lão to béo, khoác áo bông dày, chân đi giày vải, mặt bủng như người hai đêm không ngủ. Y chưa gặp lão lần nào. Y biết đó là lão vì người trên thuyền tự lùi sát vào mạn khi lão đi qua. Hai tay lão ôm một cái gói vải dầu vuông vức, buộc dây gai chéo hai đường. Lão đi chậm, từng bước, qua chỗ sàn nghiêng, ra tới mũi thuyền. Gã quản sự trẻ chạy theo sau, đưa hai tay ra định đỡ lấy cái gói. Lão không nhìn gã. Lão nghiêng người tránh tay gã, ôm cái gói chặt hơn vào ngực. – Đừng ai động vào cái ngăn này. – Tống Quát nói. * * * Sáng mùng năm, nước rút dần khỏi bãi. Yết Kiêu lội lên bãi cát, đứng cách mũi thuyền hầu phủ một quãng, áo vải còn buộc quanh lưng, con dao nhỏ đã giắt lại. Người y run lên từng chặp vì lạnh. Y không lau. Hai bàn chân y lún trong cát ướt, cát buốt từ gan bàn chân lên. Y nhìn lên mép vách bờ Tây. Mấy đứa trẻ thò đầu ra mép vách, ngó xuống y, có đứa chỉ tay. Một người đàn ông kéo đứa ấy lùi lại. Từ chiếc thuyền chở muối đi đầu, ông già cầm lái giơ cái điếu lên, chỉ về phía y, nói gì đó với người chèo. Một người chèo nhảy xuống thuyền con, chèo vào gần bãi, quăng lên cho y tấm chăn bông. Y bắt lấy, khoác lên vai, gật đầu với người ấy. Người ấy chèo ra, không vào sát bãi. Thuyền hầu phủ nằm nghiêng trên bãi, đáy lún trong cát ướt, mũi chĩa về phía vách bờ Tây. Sau lưng bãi cát là một dải lau đã xơ, bông lau xám, gió bấc thổi rạp. Trên vách đất đỏ hai bên, dân các làng kín hai mép, lặng ngắt. Không ai hò reo. Không ai chỉ trỏ nữa. Ở giữa sông, ba chiếc thuyền chở muối đã nhổ neo, chèo chậm tới, rồi dừng lại cách bãi một quãng, không áp sát. Ở mũi chiếc đi đầu, Tô Nguyệt Hà vẫn đứng đó, hai tay giữ cuốn sổ. Trên thuyền hầu phủ, người chèo lần lượt bỏ mái chèo xuống sàn. Mấy người phủ binh đeo đao đứng gần khoang giữa, tay để xa chuôi đao. Không ai rút đao. Không ai nói câu nào. Tống Quát đứng ở mũi thuyền một lúc lâu, ôm cái gói. Lão nhìn lên vách bờ Tây, nhìn sang vách bờ Đông, nhìn dân đứng kín hai mép vách. Lão nhìn ba chiếc thuyền Tô gia giữa sông. Lão nhìn xuống bãi cát, nhìn người đàn ông đen nhẻm khoác tấm chăn, tóc còn nhỏ nước, đứng một mình trên bãi. Mắt lão dừng ở người ấy. Lão không hỏi người ấy là ai. Gã quản sự bắc một tấm ván từ mũi thuyền xuống bãi cát. Chẳng ai bảo gã. Gã bắc xong thì lùi lại, đứng nép vào mạn. Lão nhìn tấm ván. Ở mép vách bờ Tây, ngay trên đầu lão, có tiếng một đứa trẻ hỏi mẹ nó cái gì đó, rồi im bặt. Lão không ngẩng lên. Lão chỉnh lại cái gói trong tay, ôm cho chắc. Lão đặt một chân lên tấm ván, thử. Tấm ván kêu một tiếng, lún xuống cát một chút, rồi đứng yên. Sáng mùng năm, Tống Quát ôm ngăn gỗ bước từ mũi thuyền xuống bãi cát dưới vách đất, không ai phải trói.
Chương trước Chương tiếp
Chọn chương
Bình luận
Báo lỗi chương
Chỉnh chữ