Chương 143: Lưỡng gia quy hàng

Rạng hai mươi, Trạng Quỳnh ngồi trên một cái thúng úp ngược ở mép lau, cuốn sổ mở trên đầu gối. Người kéo thuyền đứng thành một hàng trước mặt y. Áo ai cũng ướt, bùn bám tới ngực. Có người được lính cho mượn manh chiếu quấn quanh vai. Có người vẫn run, không biết vì lạnh hay vì cái gì khác. Mặt trời chưa lên khỏi mấy lũy tre phía Đông. Y hỏi từng người. Tên. Làng. Bị gom từ bao giờ. Người nào nói xong, y đọc lại dòng ấy cho người ấy nghe. Người kéo thuyền không biết chữ, nhưng tên mình đọc lên thì biết là đúng hay sai. Có một người nghe tới tên làng thì lắc đầu, bảo làng mình có chữ "thượng" ở đầu, không phải chữ "hạ". Y sửa. Sau mỗi dòng, y hỏi thêm một câu. – Về, hay ở? Đường cái chưa thông. Người nói về, thì đợi đường thông mới về. Người nói ở, thì ở với hàng giáo. Hai mươi người đầu, mười bảy người nói về, ba người nói ở. Người thứ hai mươi mốt còn trẻ, gầy, đứng cuối hàng. Trên vai người ấy là một chiếc áo khoác rộng thùng thình, vạt dài tới gối. Y biết chiếc áo ấy. Chiều qua, nó còn trên vai gã kéo thuyền quê huyện dưới. – Bẩm. Tiểu nhân tên Rô. Người ấy nói tên làng. Ngay dưới khúc sông hẹp. Y viết. Đầu bút dừng lại một chút ở cuối dòng. – Về, hay ở? Người ấy không đáp. Người ấy quay đầu nhìn ra mép nước, chỗ Ngạnh đứng gác, cây giáo dựng bên chân, mình trần. Ngạnh không quay lại. – Hàng này. – Gã nói. Rô đi tới, đứng sau lưng anh mình. Không ai ôm ai. Gã không ngoái lại. Người em cũng không nói thêm câu nào. Trạng Quỳnh viết một chữ "ở" cạnh cái tên ấy, gập sổ. * * * Trên gò, vua đứng cạnh khối tròn trùm vải. Yết Kiêu quỳ dưới chân gò, tóc còn ướt, kể ngắn. Ba chiếc thóc nằm trên bãi ngầm, chiếc đầu chắn miệng lạch. Mười bảy thuyền nhà Lã ở bến neo, không chiếc nào ra. Canh ba, Yết Kiêu đã lặn tới sát thuyền lớn. Người đứng dưới đèn quay mặt xuống đúng chỗ nước vừa động, không gọi ai. Cánh tay trái lạnh, tới khi qua khỏi bến neo mới thôi. Hai kẻ đeo dao sang thuyền lớn từ đầu canh tư. Cuối canh tư, đèn thuyền lớn tắt. Trời rạng, không còn thuyền. Vua nghe hết, không hỏi lại câu nào. Một bàn tay vua đặt trên lớp vải trùm Trống, từ lúc y lên gò tới giờ chưa nhấc ra. Vua nhìn xuống bến neo một lúc, quay sang Trạng Quỳnh. Vua nói năm câu. Không câu nào dài. Y chép lại bằng lời của y, mỗi câu một dòng, gập tờ giấy làm đôi, cho vào tay áo, cạnh bản chép thư Đông cung. Y đã chép cho vua nhiều thứ. Lời ân xá, lời đọc trước bãi, lời dặn các huyện. Tờ này ngắn nhất. Không có chữ tha. Cũng không có chữ giết. Người cầm nó lên đọc, chỉ thấy những gì mình sẽ mất, và một chỗ trống ở cuối, đúng chỗ người ta quen đặt một lời hứa. – Sang thuyền cờ vàng, một mình. – Vua nói thêm. Phạm Ngũ Lão bước lên nửa bước. – Bẩm bệ hạ. Mười lính… – Mười lính đi theo, là sang đánh. – Vua nói. – Hôm nay không đánh. * * * Giờ Thìn, Yết Kiêu chèo xuồng đưa y sang bến neo. Thuyền ở bến neo nằm sát nhau, mạn kề mạn. Gia binh đứng trên sàn, đao vẫn đeo bên hông, mà tay không ai đặt lên chuôi. Có kẻ ngồi bệt, lưng dựa mạn, mắt đỏ. Có kẻ quay mặt đi khi chiếc xuồng lướt qua. Không ai quát. Không ai hỏi y là ai. Trên một chiếc, có kẻ nhận ra y. Người đứng trên mặt thành đọc thư hôm mười một. Tiếng xì xào chạy dọc bến neo, từ mạn này sang mạn kia, rồi tắt. Thuyền cờ vàng thả thang dây xuống trước khi xuồng chạm mạn. Y leo lên. Yết Kiêu ở lại dưới xuồng, một tay bám mạn thuyền. Lã Khiêm ngồi trên chiếc ghế ở đuôi thuyền, dưới cái cán cờ. Lá cờ cuộn tròn quanh cán, ướt, rủ xuống. Lão gầy, hai gò má hóp lại như người mấy đêm không ngủ. Tấm áo lụa nhàu nát. Tràng hạt gỗ trong tay lão chạy đều, từng hạt, từng hạt. Sau ghế có hai gã đầy tớ đứng, không có kẻ nào đeo dao. – Lã lão gia. – Trạng Quỳnh chắp tay. Lão không đứng dậy. – Đêm qua, hai người của đại hoàng tử sang thuyền lớn. – Lão nói. Giọng lão khô, như lâu lắm chưa uống nước. – Không ai báo lão phu một câu. Sáng ra, giữa khúc chỉ còn nước. Y không đáp. Y lấy tờ giấy trong tay áo ra, mở. – Lời bệ hạ. – Y nói. – Tại hạ đọc một lần. Lão ngước lên. Y đọc chậm, rõ, đủ cho hai gã đầy tớ sau ghế và mấy gia binh đứng ở mũi nghe. – Thuyền, đao, gia binh, nộp hết. Người bị gom, thả hết, cho về. Hai lão gia theo về kinh, đứng trước dân ở sân Thái Miếu nghe xử. Đàn bà, trẻ con hai nhà, không ai động tới. Ngoài ra, bệ hạ không hứa gì. Y gập tờ giấy lại. Trên thuyền lặng đi. Ngoài mạn, nước sông vỗ lách tách. Mấy ngón tay Lã Khiêm vẫn lần hạt. – Bệ hạ có tha không? – Lão hỏi. – Bệ hạ không hứa. Lão im một lúc lâu. Ngón tay lão trượt qua một hạt, hai hạt. – Lá thư ấy. – Lão nói. – Ông có mang theo không? – Bản chép. Có. – Không cần đọc. – Lão nói. – Lão phu nhớ dòng thứ ba. Y biết dòng thứ ba viết gì. Hôm mười một, y đã đọc nó trên mặt thành, trước cả kinh thành. Ở giữa dòng ấy có chữ xưng thần. Tràng hạt dừng lại. Ngón cái của lão đè lên một hạt, không đẩy đi nữa. – Lão phu đưa hơn hai chục thuyền lên vây kinh, rồi để người trên thuyền mình hô một câu suốt ba ngày. – Lão nói. – Câu hô ấy sai. Hai kẻ cầm dao mang câu ấy tới, đứng sau lưng lão phu từ hôm mười ba, đêm qua đi không chào. Còn dòng thứ ba ấy, lão phu đọc từ hôm mười tám tháng trước, đọc xong vẫn ngồi lại. Lão đứng dậy. Hai đầu gối lão kêu lục cục. – Lão phu nhận. Lão quay sang gã đầy tớ già nhất. – Hạ cờ. Gã đầy tớ già đứng yên một nhịp, như chờ lão đổi ý. Lão không đổi. Gã đi tới chân cán, tháo dây. Lá cờ vàng tuột xuống theo cán, chậm, nặng vì ướt, rơi thành một đống trên sàn. Không ai nhặt. Trên những chiếc thuyền kia, người ta đã thấy. Đao bắt đầu được tháo khỏi hông, đặt xuống sàn, từng thanh một. Không ai ra lệnh. Tiếng sắt chạm gỗ lách cách khắp bến neo, lan từ chiếc này sang chiếc khác, như tiếng ai thả từng thanh củi xuống sân. Trạng Quỳnh đếm. Y mở sổ, ghi. * * * Quá trưa, một chiếc thuyền nhà Lã, giờ do trai chài Bến Dâu chèo, đưa y ngược lên mạn trên sông. Mười lính Vũ Thành ngồi giữa khoang. Giờ Mùi tới đất nhà họ Nghiêm. Ruộng nhà Nghiêm chạy dài hai bên bờ, tới tận chân trời. Tháng Sáu, đáng lẽ mạ đã cấy kín. Giờ chỉ có mấy thửa gần đường là xanh. Còn lại nước đọng vàng đục, cỏ lác mọc lên từng đám. Trâu buộc trong chuồng, rống từng hồi. Mấy người đàn bà lội dưới ruộng, nhổ cỏ, ngẩng lên nhìn chiếc thuyền, rồi lại cúi xuống. Nghiêm Thọ đứng đợi sẵn ở bến. Tin trên sông đi nhanh hơn thuyền. Lão mặc áo gấm, cái áo căng trên bụng, mồ hôi chảy ròng từ trán xuống cằm, chảy cả vào cổ áo. Sau lưng lão là mấy chục người nhà, đàn bà đứng một bên, trẻ con nấp sau váy mẹ. Y lên bờ, mở tờ giấy. – Lời bệ hạ. Y đọc tới câu thứ hai thì Nghiêm Thọ quỳ xuống. Quỳ phịch, hai đầu gối đập xuống đất bến, bụi bốc lên. Y vẫn đọc tiếp. Câu thứ ba. Câu thứ tư. Câu thứ năm. Lời vua, phải nghe cho hết. Đọc xong, y gập giấy lại. Lão vẫn quỳ, trán cúi sát đất bến. – Lão phu nhận. – Lão nói. – Nhận cả. Lão nói thêm, không ai hỏi: – Tá điền bỏ thuyền từ hôm mười một. Về tới làng, không ai ra ruộng nhà lão phu nữa. Ruộng của mình, họ cấy. Ruộng nhà lão phu, họ để đó. Năm nay không nộp tô, lời bệ hạ đã nói thế. Trạng Quỳnh đứng nghe hết. Y không cười. Mấy người lính đứng sau y cũng không cười. Một người trong số đó quê phía Đông. Gã nhìn mấy thửa ruộng bỏ không ấy một hồi, tới khi thuyền quay mũi. * * * Giờ Thân, thuyền xuôi về nhà họ Lương. Cổng mở. Hai cánh cổng gỗ lim đẩy sát vào tường, không ai đứng gác. Gia binh nhà Lương không còn một ai. Sân trước vắng. Dưới gốc khế, một sợi xích chó nằm cuộn trên đất, đầu xích còn buộc vào rễ cây. Không có con chó nào. Đêm mùng bảy, kẻ đổ dầu đốt gian thờ chợ Đông khai là người làm thuê nhà họ Lương. Trạng Quỳnh đứng giữa sân nhà gốc của họ Lương, tìm trong lòng mình một chút giận. Không thấy. Chỉ thấy vắng. Trong nhà còn mấy người hầu già, mấy người đàn bà. Họ thấy lính thì lùi sát vào vách, không ai chạy. Lương Uyên nằm ở gian giữa, trên một chiếc giường tre, đắp chăn mỏng dù trời oi. Mặt lão đỏ gay, môi khô nứt. Một bà già ngồi cạnh giường, cầm chiếc quạt nan, quạt chầm chậm. Tấm áo bào cũ của Lại bộ gấp vuông vức đặt ở đầu giường, như sắp có người mặc. Lão mở mắt khi y bước vào. Mắt lão đục, nhìn y một lúc mới nhận ra. – Lão Hòe đâu? – Lão hỏi. – Ở kinh. – Trạng Quỳnh nói. Lão nhắm mắt lại. Không hỏi thêm. Y không đọc năm câu trong tay áo. Người nằm kia không nghe được hết năm câu. Y đi qua gian sau. Cái hòm trong góc mở nắp, ổ khóa treo lủng lẳng. Bên trong trống trơn, chỉ còn một lớp bụi mỏng in vuông vết của một thứ gì đã được nhấc đi. Ra tới cổng, y để lại năm lính canh, dặn: không ai được động vào lão, có thuốc thì cho uống, đi được thì giải về kinh. Ngoài cổng, mấy người làng đứng xa xa. Một ông già được đẩy lên trước, vừa run vừa kể. Trước sáng, gia binh nhà Lương kéo nhau ra khỏi cổng, cầm đuốc, cầm đao, xuống bờ sông phía dưới khúc hẹp. Có thuyền lớn cập bờ ở đó. Người trên thuyền lên, đông lắm. Có một đám đi giữa, nói giọng phương Bắc, không ai trói. Đi sau cùng là một người cao, áo kín cổ, không cầm đuốc. Cả đoàn theo đường cái, đi vào đồng. Chiếc thuyền lớn thả người xong thì lùi vào sát bờ, buộc dưới mấy bụi tre, còn vài người ở lại giữ. – Đi về phía nào? – Y hỏi. Ông già chỉ tay về phía Đông. Ở đó, đường cái đắp cao chạy giữa ruộng nước, thẳng tắp, mất hút trong bóng chiều. * * * Chạng vạng, trên gò. Hai lão già quỳ trước mặt hắn. Lã Khiêm quỳ thẳng lưng, chuỗi hạt quấn quanh cổ tay. Lão họ Nghiêm quỳ bên cạnh, hai tay chống đất, thở hổn hển vì vừa leo dốc. Sau lưng họ, Trạng Quỳnh đứng, cuốn sổ kẹp nách. – Tội thần Lã Khiêm. – Tội thần Nghiêm Thọ. Lạc Thiên không bảo hai lão đứng dậy. Hắn cũng không mắng. Năm câu sáng nay đã nói hết những gì hắn có để nói với hai người này. Hắn chỉ nhìn họ một lúc, đủ lâu để họ biết hắn đã nhìn. 【Hai nhà phía Đông quy hàng: Quốc Vận +2.】 【Quốc Vận: Tiểu An (8 → 10/100)】 Hắn để hai dòng chữ trôi qua. Hắn thấy chuỗi hạt trên cổ tay lão họ Lã không động, mấy ngón tay lão để yên trên đầu gối. – Dẫn hai vị lão gia xuống. – Hắn nói. – Cho ăn. Có người canh. Lính dẫn hai lão xuống dốc. Trạng Quỳnh đứng lại, kể chuyện nhà họ Lương. Cái hòm trống. Câu hỏi về lão giữ cổng. Ông già trong làng chỉ tay về phía Đông. Chiếc thuyền lớn còn buộc dưới bụi tre bờ dưới khúc. Lạc Thiên quay về phía Đông. Đường cái đắp cao chạy ra khỏi chân gò, thẳng một vệt giữa ruộng nước. Hai bên đường, nước bạc ra trong ánh chiều cuối cùng. Xa xa, mấy lũy tre làng đen sẫm, đứng rải rác như những hòn đảo. Con đường đi qua giữa chúng, nhỏ dần, tới chỗ trời và đất nhòa vào nhau. Đại ca đi vào đó từ trước sáng. Hai ba trăm người có đao. Một đám người nói giọng phương Bắc. Người cao áo kín cổ. Cao Lỗ đứng cạnh Trống, chống gậy. – Chủ công, trời sắp tối. – Lão nói. – Ta biết. Hắn biết đợi sáng thì an toàn hơn. Quân nghỉ được một đêm. Trống nằm yên được một đêm. Nhưng một đêm, với đại ca, là đủ để đứng vững trên một chỗ nào đó giữa đồng. Đủ để tìm được một cái gò, dựng được một hàng rào, gom được thêm người. Hắn cũng biết, đi đêm giữa đồng, là đi vào đúng giờ của cái thứ chỉ đi ban đêm. – Đi ngay. – Hắn nói. Hắn chia người. Trạng Quỳnh ở lại, giữ sổ, giữ hai lão gia, giữ những người vừa được thả. Ba mươi lính ở lại với y. Yết Kiêu với trai chài giữ ba chiếc thóc và miệng lạch. Chiếc thuyền lớn dưới khúc, hắn dặn Yết Kiêu chỉ nhìn, không động vào. Đại ca tới bằng đường nước. Có phải chạy, đại ca cũng sẽ chạy về phía nước. Còn lại theo hắn: Dã Tượng với con Mộc và Trống, Cao Lỗ, Thạch Sanh, Phạm Ngũ Lão với chừng một trăm năm mươi lính. Hai gã người phía Đông đi đầu dẫn đường. Gã to con đã ra đầu đường cái từ lúc chiều, xem trước. Phạm Ngũ Lão không hỏi. Y quay xuống chân gò, gọi lính. Dưới chân gò, Thạch Sanh đã đứng dậy, cây cung quấn vải đeo trên lưng, ngẩng lên chờ. Đi đâu, y không cần biết. Y chỉ cần biết hắn đi. Dã Tượng đã dắt voi tới. Cao Lỗ tự tay kéo lại tấm vải trên khối tròn. Lúc ấy, từ đầu đường cái, có một người chạy về. To con, mình trần, cây giáo cầm ngang. Gã chạy tới chân gò thì dừng, thở dốc, quỳ một gối. – Bẩm. – Gã nói. – Làng phía trước, chó không sủa con nào.
Chương trước Chương tiếp
Chọn chương
Bình luận
Báo lỗi chương
Chỉnh chữ